BİR İŞYERİNDE SİGARA BIRAKMA PROGRAMINA KATILIMI ETKİLEYEN FAKTÖRLER

H. Aslı Davas, Raika Durusoy, Nurcan Çakır Pirgan

Özet


Sigarayı bırakma programlarının işyerlerinde uygulanmasının
çeşitli avantajları vardır. Erişkinler, günlerinin yaklaşık üçte birini iş ortamında geçirir. Sigarayı bırakma ortamı olarak işyerleri hem büyük hem de görece homojen kitlelere ulaşma olanağı sağlar. Literatürde mavi yakalıların çalıştığı işyerlerinde sigara kısıtlayıcı müdahalelerin beyaz yakalıların çalıştığı yerlere göre daha az oranda bulunduğu bildirilmektedir. Bu çalışmanın amacı, bir işyerinde uygulanan sigara bırakma programına katılımı etkileyen etmenleri
belirlemektir.
Gereç ve Yöntem: 256 kişinin çalıştığı bir işyerinde yürütülecek sigara bırakma programında yararlanmak
üzere, hem konuyla ilgili bilgi düzeylerini hem de risk algılarını değerlendiren bir anket 143 kişiye (%55,9) uygulanmıştır. Bu grupta sigara içen 103 kişinin, sadece 55’i sigara bırakma programına katılmıştır. Sigara bırakma programına katılımı etkileyebilecek sosyodemografik ve ekonomik değişkenlerin yanısıra sigara içmeyle ilgili değişkenler ile sigaranın zararları ve bırakma yöntemleriyle ilgili 20 bilgi sorusu ankette sorgulanmıştır. Etkileyen etmenler, t-testi ve ki kare ile değerlendirilmiştir.
Bulgular: Grubun %48,1’i 35 yaş altında, tamamı mavi yakalı, %91,4’ü erkektir. %54’ü köyde doğmuştur ve %62,9’unun eğitimi ilkokul ve altındadır. %83,8’inin tanı konmuş bir hastalığı vardır. Programa katılanlar daha genç(p<0,03), sigaraya başlama yaşı daha düşük (p=0,001), paket yılları
(p=0,001) ve Fagerström puanları daha fazla (p=0,001), kişi başına düşen gelirleri daha yüksek (p=0,03), sigara bırakma yöntemleriyle ilgili bilgi puanı daha düşük (p=0,001), risk algısı toplam puanı daha yüksek (p =0,001)tir. Eğitim, medeni
durum, çocuk varlığı, en küçük çocuğun yaşı, doğum bölgesi gibi değişkenlerin etkisi yoktur. Sigaraya bağlı yakınması olanlar daha fazla oranda programa katılmak istemişlerdir (p<0,001).
Sonuç: Bu işyerinde sigara bırakma programına katılanlar sigaraya bağlı yakınmaları fazla olan ve daha fazla miktarda sigara içenlerdir. Yaşlarının genç olması erken dönemde müdahale olanağı olduğunu göstermektedir. Bu kişilerin gelir durumunun düşük, işyeri dışında bir yere başvurma olanaklarının olmadığı göz önünde bulundurulduğunda işyerlerinde sigara bırakma programlarının çok önemli etkileri olabileceğini göstermektedir.

Tam Metin:

PDF

Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.