PSİKOSOSYAL BİR RİSK ETKENİ OLARAK İŞ STRESİ VE ÇALIŞMA

Tolga Binbay

Özet


Özet

İşe ya da çalışmaya bağlı stres, araştırmalarda en sık tanımlanan sağlık risk etkenlerinden biridir. İşe bağlı stres, bireyin psikolojik ve fiziksel sağlığını olumsuz yönde etkileyebilir ve bu etkilenme sonucunda kardiyovasküler hastalıkların, kas-iskelet sistemi hastalıklarının ve psikiyatrik bozuklukların morbiditesi artar. Bu hastalık ya da bozukluk alanlarındaki artışa dair güçlü kanıtlar vardır. Çalışma ile ilgili psikososyal risk faktörleri, çalışanların iş ve işyeri koşullarına psikolojik tepkisini etkileyebilecek olgulardır. Bazı çalışmalarda işyerinde süreklilik kazanmış psikososyal faktörlerin mutluluk ve psikolojik yakınmalarda rol oynayabileceğine dair kanıtlar bulunmuştur. Çalışma ortamıyla ilgili psikososyal stresler özellikle ilgi çekicidir, çünkü genellikle kaçınılmaz olan yaşam olaylarından kaynaklanan bozukluklardan çok daha kolay önlenebilirler. Ayrıca, birkaç ay veya yıl süren uzun süreli stresörler daha ciddi hastalıklara neden olabilirler ve daha yüksek nüksetme veya yineleme oranına katkıda bulunabilirler. Bu bakış açısına göre bu makalede işle ilgili stres ve psikiyatrik bozukluklar arasındaki muhtemel kuramsal ilişkiler ele alınacaktır ve özellikle “iş gerilimi modeli” üzerinde durulacaktır. Bu modele göre iş gerekliklerinin yüksek olduğu ama iş kontrolünün düşük olduğu bireyler psikososyal stres açısından risk altındadır. Makalede ayrıca tükenmişlik, işle ilgili psikososyal bir rahatsızlık olarak anksiyete, depresyon ve yıldırmanın yanı sıra kısaca tartışılacaktır.

Anahtar kelimeler: İş stresi, psikososyal risk, akıl sağlığı, depresyon

  

Job Stress and Working as Psychosocial Risk Factors

Abstract

Work-related stress is one of the health risks most frequently identified in studies. Work-related stress has the potential to negatively affect an individual's psychological and physical health. There is robust evidence that work-related stress is associated with elevated morbidity in cardiovascular diseases, musculoskeletal disorders, and psychiatric disorders as well. Psychosocial risk factors are things that may affect workers' psychological response to their work and workplace conditions. Several studies have consistently found evidence that psychosocial factors in the workplace may play a role in well-being and psychological distress. Psychosocial stressors related to the work environment are of particular interest because they may be more easily prevented than the strain that results from life events, which are often unavoidable. Moreover, long-term stressors lasting several months or years may cause more severe disease and contribute to a greater relapse or recurrence rate. In this viewpoint, probable theoretical pathways between work-related stress and psychiatric disorders will be discussed with a particular emphasis on the job-strain model which predicts that individuals with high-strain jobs characterized by high demands in combination with low control (decision authority and skills discretion) are at high risk of disease. Furthermore, burnout will be discussed as a work-related psychosocial disorder, as well as anxiety, depression and suicide.

Keywords: Work-related stress, psychosocial risk, mental health, depression


Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.