Ana Sayfa

Portreler
Eğitimler
İşçi Sağlığı ve İşyeri Hekimliği Kolu
İSİH Kol Kararları
Etkinlikler
İşyeri Hekimliği Asgari Ücretleri
İşyeri Hekimliği Uygulamaları
Anket Çalışmaları
Hukuk
Mevzuat
Kongre, Konferans Duyuruları

Bağlantılar
İletişim İçin
Arama Yap
Haberler
Ziyaretçiler: 519379


İzmir Tabip Odasının Yönetmelik Taslağı ile İlgili Değerlendirmeleri Yazdır

İZMİR TABİP ODASI

İŞÇİ SAĞLIĞI VE İŞYERİ HEKİMLİĞİ KOMİSYONU

“İŞYERİ SAĞLIK VE GÜVENLİK BİRİMİ İLE ORTAK SAĞLIK VE GÜVENLİK BİRİMİNİN ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK” TASLAĞI

DEĞERLENDİRME RAPORU

YÖNETMELİK TASLAĞI TAM ADI:

İŞYERİ SAĞLIK VE GÜVENLİK BİRİMİ İLE ORTAK SAĞLIK VE GÜVENLİK BİRİMİNİN ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK

TASLAĞI HAZIRLAYAN KURUM:

ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI

TASLAK İLE İLGİLİ YASA:

4857 sayılı İş Kanununun 5763 sayılı Kanun ile değiştirilmiş 81 inci maddesi hükümleri

TASLAK GÖNDERİLME TARİHİ:

28.11.2008 (Çalışma Bakanlığından TTB ye)

 

BÖLÜM 1

I) KAPSAM

 

 YÖNETMELİK TASLAĞININ KAPSAMI
MADDE 2
(1) Bu Yönetmelik, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında yer alan;
a)İş sağlığı ve güvenliği biriminin oluşturulması ve işyeri hekimi ile gereğinde diğer sağlık personelinin görevlendirilmesi bakımından devamlı olarak en az 50 işçi çalıştıran işyerlerini,
b)İş güvenliği uzmanı mühendis veya teknik elamanın görevlendirilmesi bakımından sanayiden sayılan ve en az 50 işçi çalıştıran  işyerlerini,  kapsar.

 

DEĞERLENDİRME:

I)BİLİMSEL GÖRÜŞ:

Bu yönetmelik taslağının kapsamı devamlı olarak en az 50 işçi çalıştıran işyerleri ile sınırlı tutulmuştur. Oysaki ülkemizde işyerlerinin % 98’i 50’den az işçi çalıştırmaktadır. Bu durumda çalışanların çoğunun iş sağlığı hizmetlerinden yararlanması mümkün olamamaktadır. Daha önceki yönetmelikte (İŞYERİ HEKİMLERİNİN ÇALIŞMA ŞARTLARI İLE GÖREV VE YETKİLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK) Resmi Gazete Tarih: 4.7.1980; Sayı: 17037 de: madde c)50’den az işçi çalıştıran işyerlerinin bir araya gelerek bu maddenin(b) bendine uygun olarak kurulan birime “işyerleri ortak sağlık birimi” denir. Böylelikle 50 den az işçi çalıştıran yerlerin de iş sağlığı hizmetlerinden yararlanmasının önü açılıyordu. Ancak bu taslakda 50 nin altında işçi çalıştıran yerlerle ilgili hiçbir madde bulunmuyor.

YÖNETMELİK TASLAĞINDA KAPSAM DIŞI OLAN ELLİDEN AZ İŞÇİ ÇALIŞTIRAN İŞYERLERİNDE

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ NEDEN ÖNEMLİ ?

Ülkemizde SSK İstatistikleri'ne göre;

50’den az işçi çalıştıran işyerlerinin bütünde payı % 98,4

çalıştırdıkları sigortalıların payı % 56,9

bu sigortalılardan iş kazasına uğrayan ya da meslek hastalığına yakalananların bütün içindeki payı ise % 73,7

MASRAFLARI AZALTIRKEN TOPLUMSAL MALİYET NASIL ARTACAK ?

50 den az işçi çalıştıran işyerlerinde İş sağlığı güvenliği hizmetleri verilemediği için;

İş gücü kayıpları artacak (maliyet)

İşle bağlantılı kronik hastalıklar artacak (sigorta hastalık gideri)

Çalışma ortamı kaynaklı hastalıkların artışı (sağlık gider artışı- iş gücü kayıpları)

 

II) HUKUKSAL GÖRÜŞ

İş yasası madde 81’de “devamlı olarak en az elli işçi çalıştırdıkları işyerlerinde” olarak belirtildiği için yönetmelik taslağı da yasaya uymuştur. Ancak çalışma Bakanlığı’nın son yasa taslağında (İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YASA TASLAĞI) 50 sayısı özellikle belirtilmemiştir. Bu taslağın yasalaşması halinde yasa taslağında belirtildiği üzere iş yasası madde 81 de yürürlükten kaldırılmış olacaktı. Bunun da gösterdiği gibi bazı gelişmelerle birçok avrupa ülkelerinde olduğu gibi 50 sayısını kalkması yönünde eğilim giderek artmaktadır.

II) TANIMLAR

 

 İŞYERİ HEKİMİ TANIMI
MADDE 4
ç) İşyeri hekimi: İş sağlığı ve güvenliği konularında görev yapmak üzere Bakanlıkça yetkilendirilmiş hekimi,

 

DEĞERLENDİRME:

I)HUKUKSAL GÖRÜŞ:

 

A)Yasalarda “Bakanlıkça yetkilendirilmiş hekim” tanımı yer almamaktadır

İş yasasında bu tanım geçmemektedir

1593 sayılı Umumi Hıfzısıhha kanununda geçmemektedir

TTB (Türk Tabipleri Birliği) kanununda yer almamaktadır

B)Daha önceki yargı kararlarında işyeri hekimliğine Tabip odalarının onay vereceği kararları çıkmıştır:

B 1-- SSK HEKİM YETKİSİ GENELGESİ KONUSUNDAKİ YARGI KARARLARI:

SSK Genel Müdürlüğü tarafından 25.12.2003 tarihinde, 3-222 Ek Sayılı “Hekim Yetkisi” konulu Genelge çıkartılarak yürürlüğe sokulmuştur.

Söz konusu SSK Genelgesi ile; işyeri hekimi atanması konusunda tabipler odasından izin belgesi alınması yolundaki yasal zorunluluğu kaldırır nitelikteki 1/A-(a,b) ve 1/B maddeleri ile tabip odalarını devreden çıkaracak şekilde 6023 sayılı TTB Kanununa aykırı düzenlemelere yer verilmişti.

Genelgenin çıkmasından hemen sonra TTB’nce 20.01.2004 tarihinde ilgili genelgenin yukarıda bahsi geçen ilgili maddeleri  ve bazı diğer maddeler ile ilgili iptali istemiyle Danıştaya başvurulmuştur.

TTB’nin başvurusu önce usulden reddedilmiş, bunun üzerine aynı gerekçelerle tekrar başvuru yapılarak ilgili genelge hakkında Danıştay 10. Dairesinde dava açılmıştır. Söz konusu SSK Genelgesi ile ilgili dava Danıştay 10. Dairesince 25.08.2005 tarih ve E:2005/2732 sayıyla görüşülmüş olup; işyeri hekimi atanması konusundaki tabipler odası onayını devre dışı bırakan maddelerinin yürütülmesi, oy birliği ile alınan karar sonucuyla durdurulmuştur.  

DANIŞTAY’IN YÜRÜTMEYİ DURDURMA KARARINDA: “    ….Bu durumda, “işyeri hekimi atanması” konusunda, tabipler odasından izin belgesi alınması yolundaki yasal zorunluluğu kaldırır nitelikteki dava konusu genelge maddelerinde 6023 sayılı Türk Tabipleri Birliği Kanununa uyarlılık bulunmamaktadır.  ”

B 2—YÖNETMELİK (İŞYERİ SAĞLIK BİRİMLERİ VE İŞYERİ HEKİMLERİNİN GÖREVLERİ İLE ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK) KONUSUNDAKİ YARGI KARARLARI:

Yönetmelik’in iptali için açılan davayı gören Danıştay 10. Dairesinin, 2004/1253 E, 2006/1658 K ve 28.2.2006 günlü bu kararda, daha önce yürütmesi durdurulan 4, 18,19 ve 20. maddelerin yanı sıra 25. ve 26. maddelerin de iptaline karar verilmiştir.

Önemi nedeniyle hatırlatmak isteriz ki; Danıştay 10. Dairesi Yönetmelik’in 25. maddesini iptal etme gerekçesi olarak;
"6023 sayılı Türk Tabipler Birliği Kanununun 4.üncü, 5.inci maddesi ile Ek madde 1’de yer alan hükümlere göre, işyeri hekiminin atanmasında ilgili tabip odasının onayı gerektiği kuşkusuz olup, tabip odasının denetim ve atama yetkisini ortadan kaldıran, Yönetmeliğin 25.maddesinde hukuka uyarlık bulunmadığı" ifade ediyor

II) DENEYİMLERE GÖRE OLUŞTURULAN GÖRÜŞ:

Yönetmelikte yer alan “Bakanlıkça yetkilendirilmiş hekim” tanımı bugüne kadar bu alanda yaşanan tüm deneyimlere uymamaktadır

 

Çalışma Bakanlığı İşyeri Hekimini Yetkilendirebilir mi?
Bu alanda Çalışma Bakanlığının deneyimi yok
Türk Tabipleri Birliği işyeri hekimini yetkilendirip onay verebilir mi ? Türk Tabipleri Birliği 6023 sayılı kanundan aldığı güçle; 1987 yılından bu yana “İş Sağlığı ve İş Güvenliği ile İşyeri Hekimliği” alanında hekimler ve çalışanlar adına, yasa ve yönetmelikler çerçevesinde müdahil olmuştur ve olmaktadır. Bu amaçla T.T.B 6023 Sayılı Kuruluş Yasası’nın 1,4 ve 28. maddeleri uyarınca, halk sağlığı ile ilgili ve üyelerinin mesleki gelişimleri için eğitim verme görev ve yetkileri çerçevesinde konuyu gündemine almıştır. Haziran 1987’de yapılan Türk Tabipleri Birliği 35. Büyük Kongresi’nde “mevzuat gereğince hekim bulundurma zorunluluğu olan işyerlerinin saptanması, izlenmesi, iş hekimliği sertifikasına sahip hekimlerin atanmalarına izin verilmesi ve Merkez Konseyi’nce iş hekimliği sertifika kursları düzenlenmesi” ile ilgili karar alınmıştır. 15-27 Şubat 1988 tarihinde ilk işyeri hekimliği sertifika kursu İstanbul’da düzenlenmiş, o tarihten günümüze kadar devam eden kurslar neticesinde 30 binin üzerinde hekime işyeri hekimliği sertifikası verilmiştir. İşyeri hekimliğine yönelik sertifika ve sürekli eğitim, işyeri hekimi istihdamı için yürütülen çalışmalarla ulaşılan aşamada T.T.B önemli bir misyon üstlenmiştir.

TANIMLAR

 EĞİTİM VERMEYE YETKİLİ KURUM VEYA KURULUŞ TANIMI
MADDE 4
h) Eğitim vermeye yetkili kurum veya kuruluş: İşyeri hekimliği ile iş güvenliği uzmanlığı eğitim hizmetlerini vermeye Bakanlık tarafından yetkilendirilmiş kurum veya kuruluşu,

 

DEĞERLENDİRME:


A)DENEYİMLERE GÖRE OLUŞTURULAN GÖRÜŞ:
1-Türk Tabipleri Birliği yıllardır İşyeri hekimliği sertifika programı uygulamaktadır ve bu alanda deneyimlidir ancak Çalışma Bakanlığının çok kısa bir dönem dışında (yargı kararına kadar) bu alanda tecrübesi yoktur. Çalışma Bakanlığının bu eğitimi verecek kuruluşları yetkilendirecek deneyimi yoktur.
2-YETKİLİ İLKYARDIMCI EĞİTİM KURULUŞLARI MODELİ: İlkyardım eğitim ve sertifikası için yetki belgesi alması gereken eğitim kuruluşları örneğinde olduğu gibi (bu kuruluşlar il sağlık müdürlüklerinden yetki belgeleri alıyorlar)yönetmelik taslağında  İşyeri hekimliği ve iş güvenliği uzmanlığı eğitim hizmetlerini vermeye hazır kurum ve kuruluşlara da çalışma bakanlığının yetki vermesi öngörülmüştür. Ancak iki konu aşağıda belirtildiği gibi çok farklılıklar içermektedir;
B) BİLİMSEL GÖRÜŞ:
Yetkilendirilmiş eğitim kuruluşları ile ilgili olarak;
1-Böylesine profesyonel mesleki bir eğitimi verebilecek kurum sayısı ülkemizde çok azdır.
2-Eğitim kuruluşları hangi kritelere göre yetkilendirilecektir belli değildir
3-Bu eğitim kuruluşlarının  denetimleri nasıl yapılacaktır belli olmayıp bu çalışma bakanlığının bu denetimleri yapabilecek sayıda yeterli personeli de yoktur. (çalışma bakanlığının işyerlerinin denetimini dahi gerçekleştirebilecek müfettiş sayısının az olduğu bilinmekle birlikte bakanlık yetkililerince de personel sıkıntısı olduğu ifade edilmektedir)

 

  İLKYARDIMCI EĞİTİM KURULUŞU İŞYERİ HEKİMLİĞİ- İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLIĞI EĞİTİMİ KURULUŞU
YETKİLENDİRME YAPAN KURUM VE YETERLİLİĞİ Sağlık Bakanlığı (İl Sağlık Müdürlükleri)
Bu konuda bünyesinde sürekli eğitimler yapıyor
Konu (sağlık) bakanlık ilgi alanında
İl sağlık müdürlükleri örgütlenmesi yaygın
Çalışma Bakanlığı
Eğitim deneyimi yok (çok az)
Konu (sağlık) bakanlık ilgi alanına uzak
Yerel örgütlenme yeterli değil

 SONUÇ: Her iki eğitim için yetki veren kurumlar incelendiğinde önemli farklılıklar göze çarpmaktadır. Bu nedenle yönetmelik taslağında  yer alan yetkilendirme için  ilkyardımcı kursları örnek gösterilmemelidir.

 

   İLKYARDIMCI EĞİTİMİ
 İŞYERİ HEKİMLİĞİ- İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLIĞI EĞİTİMİ

 ÖNCEKİ

DENEYİMLER

 Ülke çapında daha önce yaygın ve yeterli ilkyardımcı eğitimi yapan kuruluş tecrübesi yaşanmadı  Ülke çapında yaygın ve yeterli eğitim tecrübesi yaşandı (Türk Tabipleri Birliği)
30 000 üzerinde hekim işyeri hekimliği sertifika programına girdi

  SONUÇ: Her iki eğitim için yetkilendirme gerekçeleri çok farklıdır. Bir tarafta bugüne kadar yaygın ve yeterli deneyim yaşanmazken işyeri hekimliği alanında büyük bir deneyim yaşanmıştır. Bu gözardı edilip ilkyardımcı kursları gibi yetkilendirme düşünülmemelidir.

TANIMLAR 

ORTAK SAĞLIK VE GÜVENLİK BİRİMİ TANIMI

 MADDE 4
ğ) Ortak sağlık ve güvenlik birimi: İşverenlerin iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini yerine getirmek üzere
hizmet aldıkları işyeri dışında kurulmuş birimi,

 DEĞERLENDİRME:

A)BİLİMSEL GÖRÜŞ:
İşyeri dışında kurulmuş birimlerden hizmet almak iş sağlığı hizmetleri gözönüne alındığında uygun ve yeterli olmamaktadır;
İşyeri hekimi, iş güvenliği uzmanı, işyeri hemşiresi görevlerini ifa ederken işyerinde sürekli bulunması gereken kişilerdir.
Bu hizmetler danışmanlık hizmetlerinden farklıdır, Aktif, eylemli biçimde işyerinde yürütülecek hizmetlerdir.  
Dünya Sağlık Örgütü ve İLO tarafından işyeri sağlık hizmetlerinin; işyerinde kişisel sağlığı geliştirmeye yönelik, çalışana odaklı, çalışanı, çalışma çevresi ve yaşam tarzı ile birlikte ele alan, çalışanın fiziksel, ruhsal ve sosyal iyilik halinde olmasını sağlamaya yönelik çok kompleks bir iş sağlığı hizmeti sunumu benimsenmiştir
Dışarda kurulmuş birimler kar amaçlı organizasyonlar olup bu çok yönlü kompleks sağlık hizmetinden çok poliklinik tarzı hizmet vereceklerdir.
B)HUKUKSAL GÖRÜŞ:
6023 sayılı TTB (Türk Tabipleri Birliği) kanunundan yola çıkarak yerel tabip odaları bu alanda onay vermektedirler, yönetmelik taslağında belirtildiği gibi dışardan iş sağlığı hizmeti verecek ortak sağlık birimlerinde çalışacak hekimler de TTB kanununa uymakla yükümlüdürler, bu alanda tabip odaları madde 5 e göre bu birimlere müdahale edebileceklerdir.
Yasa taslağında bu birimlerin nasıl kurulacağı, nasıl çalışacağı, denetlemelerin nasıl yapılacağı birçok konunun ayrıntısı mevcut olmayıp uygulamada hukuksal sorunlarla karşılaşılacağı açıktır.
C)DENEYİMLERE GÖRE OLUŞTURULAN GÖRÜŞ:
Ülkemizde iş sağlığı hizmetlerinin dışardan alınması örnekleri çok az sayıda olup bunların da yetersiz hizmet verdikleri tespit edilmiştir (örneğin; Kocaeli ilinde kurulu ortak sağlık birimi örnekleri)
Ülkemizde 1988 yılından beri TTB den eğitim almış işyeri hekimleri vasıtasıyla yüzlerce işyeri sağlık birimlerinde bu hizmet yürütülmektedir. Az sayıda olumsuz örnekler olsa gerek part- time gerekse tam gün çalışan işyeri hekimleri ile bu alanda hizmet yaygın ve başarılı şekilde yıllardır yürütülmektedir. Bu alana dışardan hizmet satınalmayı getirmek mevcut işyeri sağlık birimlerine de büyük zarar verecektir.
Şu andaki yasal prosedürlere göre zaten dışardan birçok iş sağlığı ve güvenliği hizmeti satın alınabilmektedir (eğitimler, akciğer grafisi, odyometri, kişisel koruycular vb) Ancak bu yönetmelik taslağının getireceği değişikliklerin en önemlisi istihdam üzerine olup çok sayıda iş sağlığı ve güvenliği personelinin işsiz kalması sonucunu doğurabilecektir.

 

 A) ÇALIŞMA BAKANLIĞININ YAYINLADIĞI YÖNETMELİKLERDE İŞYERİ ORTAK SAĞLIK BİRİMLERİ
1) DAHA ÖNCEKİ YÖNETMELİKTE  İŞYERİ ORTAK SAĞLIK BİRİMİ:
İŞYERİ HEKİMLERİNİN ÇALIŞMA ŞARTLARI İLE GÖREV VE YETKİLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK  (YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILDI)
Resmi Gazete Tarihi ve No : 4.7.1980 / 17037
Madde 3- Bu Yönetmeliğin uygulanması bakımından,...
b) Belirli bir işyeri tarafından kurulan ve iş hekimi denetiminde yardımcı sağlık     personeli, sekreterya, genel hizmet personeli ile lüzumlu araç ve gereçle donatılmış birime “İşyeri Sağlık Birimi”,
c) 50’den az işçi çalıştıran işyerlerinin bir araya gelerek bu maddenin (b) bendine uygun olarak kurulan birime “İşyerleri ortak sağlık birimi” denir.
Madde 8
g) Elliden az işçi çalıştıran işyerleri bir araya gelerek İşyeri Ortak Sağlık birimi kurabilirler.

 

2) ŞU ANDA YÜRÜRLÜKTE OLAN YÖNETMELİKTE İŞYERİ ORTAK SAĞLIK BİRİMLERİ:

İŞYERİ SAĞLIK BİRİMLERİ VE İŞYERİ HEKİMLERİNİN GÖREVLERİ İLE ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK

Resmi Gazete Tarihi: 16/12/2003

Resmi Gazete Sayısı: 25318

Madde 17 - İşverenler, koruyucu ve acil sağlık ve güvenlik hizmetlerini yürütmek üzere bir ortak sağlık birimi kurabilir, kurulmuş olanlara ortak olabilirler.

Ortak sağlık birimi aynı işkolunda faaliyet gösteren işyerlerine hizmet vermek üzere kurulabileceği gibi, küçük sanayi siteleri veya organize sanayi bölgeleri gibi aynı alanda kurulmuş bulunan ve farklı işkollarında faaliyet gösteren işyerlerine hizmet vermek üzere de kurulabilir.
Ortak sağlık biriminde çalışacak personel sayısı ve nitelikleri, hizmet verilecek işyerlerinin yer aldığı risk grupları ve çalışanların toplam sayısı dikkate alınarak bu Yönetmelikte belirtilen diğer kriterlere göre tespit edilir.                                    
Ortak sağlık biriminin tüm giderleri hizmet alan işverenler tarafından karşılanır.

  YORUM
Yönetmelik taslağında yer alan “Ortak sağlık ve güvenlik birimi: İşverenlerin iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini yerine getirmek üzere hizmet aldıkları işyeri dışında kurulmuş birimi” tanımının şu anda yürürlükte olan yönetmelikteki ifadeden çok farklı olduğu görülüyor;
Ortak Sağlık Birimine “güvenlik” eklenmiş
İşyeri dışında kurulmuş ifadesi ile hizmet işyeri dışına kaydırılmış

 B) DANIŞTAY KARARINDA İŞYERİ ORTAK SAĞLIK BİRİMLERİ:
Türk Tabipleri Birliği, hazırlık aşamasında bildirdiği görüşler dikkate alınmadan, 16 Aralık 2003 tarih ve 25318 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulan “İşyeri Sağlık Birimleri ve İşyeri Hekimlerinin Görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin” bir kısım maddelerinin iptali için dava açmış dı. Bu maddelerden biri de “ortak sağlık birimleri” hakkındaki maddeydi.

Danıştay 10. Dairesi, duruşmalı olarak yaptığı inceleme sonucunda, 28.02.2006. gün ve E.2004/1253 ve K.2006/1658 sayılı kararı ile Yönetmelik ile ilgili bazı maddeleri hukuka aykırı bulmuştur. Ancak İşyeri sağlık birimleri hakkındaki madde de hukuka aykırılık bulmamıştır.
T.C.
DANIŞTAY
ONUNCU DAİRE
Esas No:                2004/1253
Karar No:              2006/1658


Davacı tarafından 4.maddedeki “ortak sağlık birimi” tanımı ile buna ilişkin düzenlemenin yer aldığı 17.maddenin, Yönetmeliğin “kapsam” maddesiyle birlikte ele alındığından 50 ve daha fazla işçi çalıştıran işyerleri için ortak sağlık birimi kurmalarına olanak tanındığı, İş Kanununun 81.maddesine göre bu tür işyerlerinin ortak sağlık birimi kuramayacakları, ortak sağlık biriminin yürürlükten kaldırılan yönetmelikteki gibi 50’den az işçi çalıştıran  işyerleri için teşvik edici bir şekilde yer verilmesi gerekirken yer verilmemesinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmekte ise de; İş Kanunun 81.maddesi uyarınca 50 ve daha fazla sayıda işçi çalıştıran bütün işyerlerinde bir sağlık birimi kurulması ve işyeri hekimi istihdam edilmesi zorunluluğuna Yönetmeliğin 5.maddesinde yer verilmesi, işyeri ortak sağlık birimi kurulmasının 5.maddede öngörülen işyeri sağlık birimi kurulması zorunluluğunu ortadan kaldırmaması, 5.maddedeki yükümlülük dışında, ayrıca isteğe bağlı olarak ortak sağlık birimi kurulmasını düzenlemesi karşısında dayanağı yasa hükmüne aykırılığı bulunmadığı gibi, Yönetmeliğin kapsamının en az 50 işçi çalıştıran işyerleri olması nedeniyle 50’den az işçi çalıştıran işyerlerinin düzenlenmemesinde de hukuka aykırılık bulunmadığından, davacı iddialarında isabet görülmemiştir.
Yönetmelik taslağında Ortak Sağlık Güvenlik Birimi tanımı daha önceki hiçbir tanıma uymamaktadır

 C) SSK GENELGESİNDE İŞYERİ ORTAK SAĞLIK BİRİMLERİ

SOSYAL SİGORTALAR KURUMU BAŞKANLIĞI Sigorta İşleri Genel Müdürlüğü Kısa Vadeli Sigortalar Daire Başkanlığı tarafından 2 Ocak 2006 tarihinde yayınlanan genelgenin D maddesinde Ortak Sağlık birimleri tanımlanarak kurum adına reçete yazma ve sigortalılara rapor verme yetkisinin tanındığı belirtilmektedir.
T.C.
SOSYAL SİGORTALAR KURUMU BAŞKANLIĞI
Sigorta İşleri Genel Müdürlüğü Kısa Vadeli Sigortalar Daire Başkanlığı

SAYI    : B.13.2.SSK.5.01.09.00 / X-1093-02-2832-6634                              A n k a r a
                                                                                                              02 Ocak 2006
KONU  :  Hekimlerin İşyeri  Sigortalılarına
         Kurumumuz Adına Reçete Yazma
         ve  İki Güne Kadar İstirahat Vermesi
GENELGE
3- 255  Ek
         
D- Ortak Sağlık Birimleri;

İşverenler hizmetlerini yürütmek üzere bir ortak sağlık birimi kurabilir, kurulmuş olanlara da ortak olabilirler.

Ortak sağlık birimi aynı iş kolunda faaliyet gösteren işyerlerine hizmet vermek üzere kurulabileceği gibi, küçük sanayi siteleri veya organize sanayi bölgeleri gibi aynı alanda kurulmuş bulunan ve farklı işkollarında faaliyet gösteren işyerlerine hizmet vermek üzere de kurulabilir.

Bu şekilde kurulacak ortak sağlık birimlerinde çalışan hekimlere de yukarıda açıklanan esaslara göre, Kurumumuz adına reçete yazmak ve  sigortalılara iki güne kadar istirahat vermek yetkisi tanınabilir.

İbrahim ULAŞ                              Dr.Özkan DALBAY                                 
Genel Müdür Yardımcısı                Genel Müdür V.
Kurum Başkanı V.

 

III)  DAYANAK
YÖNETMELİK TASLAĞININ DAYANAĞI

 MADDE 3- (1) 4857 sayılı Kanunun 81 inci maddesine istinaden çıkarılmıştır.

HUKUKSAL GÖRÜŞ:
İş kanunu 81. madde’de bir yönetmelik çıkarılacağı aşağıdaki şekilde belirtilmiştir;
İşyeri sağlık ve güvenlik biriminde görevlendirilecek işyeri hekimleri, iş güvenliği uzmanları ve işverence görevlendirilecek diğer personelin nitelikleri, sayısı, işe alınmaları, görev, yetki ve sorumlulukları, çalışma şartları, eğitimleri ve belgelendirilmeleri, görevlerini nasıl yürütecekleri, işyerinde kurulacak sağlık ve güvenlik birimleri ile ortak sağlık ve güvenlik birimlerinin nitelikleri, ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmet alınmasına ilişkin hususlar ile bu birimlerde bulunması gereken personel, araç, gereç ve teçhizat, görevlendirilecek  personelin  eğitim ve nitelikleri Sağlık  Bakanlığı, Türk Tabipleri Birliği ve Türk Mimar Mühendis Odaları Birliğinin görüşleri alınarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.

Durum böyle olmakla birlikte bir süredir çalışma bakanlığının İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YASA TASARISI hazırlamakta olduğu bilinmektedir. Sosyal taraflar da yasa tasarısı hazırlama çalışmlarına büyük ölçüde katkıda bulunmuştur. Yasa tasarısnın çıkması halinde bu yönetmelik taslağının dayanağı olan 81. nci maddenin de yürürlükten kalkacağı belirtilmiştir. Bu durumda yasa çıkmadan yönetmeliğin çıkması durumu fiilen oluşmuş olacaktır.

Yönetmelik taslağına dayanak oluşturan iş kanunu 81. madde eğer “İş Sağlığı ve Güvenliği yasası” çıksa idi yürürlükten kalkacak idi.

Ulusal İş Sağlığı Güvenliği Konseyi’nin 20.01.2006 tarihindeki 4.toplantısıda  oy çokluğu ile kabul ettiği “politika belgesi”nde politik hedefler kısmında;   “ AB normlarına uygun bir iş sağlığı ve güvenliği kanunu çıkarılmalıdır” belirtilmiştir.

Ulusal İş Sağlığı ve Güvenliğinde Öncelik ve Hedeflerde (2006-2008) “politik hedeflerde” “Ülkemiz iş sağlığı ve güvenliği mevzuatının günün koşullarına ve AB normlarına uygun hale getirilerek, sosyal tarafların mutabakatıyla “İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu” çatısı altında toplanması ve yürürlüğe konulan kanun ve yönetmeliklerin uygulamasının sağlanması İSG açısından büyük yarar sağlayacaktır ” yazılarak İŞ SAĞLIĞI GÜVENLİĞİ KANUNU’nun çıkarılması gerektiği belirtilmiştir.
Yönetmelik taslağına dayanak oluşturan iş kanunu 81. madde istihdam paketi ile İş kanununa girmiş idi.

İSTİHDAM PAKETİ ile;

İş kanununda “İşyeri Hekimliği” olan 81.maddenin başlığı “ İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri” olarak değiştirildi
“İş güvenliği ile görevli mühendis veya teknik elemanlar” başlıklı 82. madde de kaldırıldı ve 81nci maddeye dahil edildi.
İstihdam paketi ile 81. madde değiştirilmeseydi bu yönetmelik taslağının bu hali ile çıkması mümkün olmayacaktı.

BÖLÜM 2


IV) YÜRÜRLÜLÜKTEN KALDIRILAN YÖNETMELİKLER

 Yürürlülükten kaldırılan yönetmelikler
Madde 32 – (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 16.12.2003 tarihli ve 25318 sayılı Resmi Gazete’ de yayımlanan “İşyeri Sağlık Birimleri ve İşyeri Hekimlerinin Görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik” ile 20/1/2004 tarihli ve 25352 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “İş Güvenliği ile Görevli Mühendis veya Teknik Elemanların Görev, Yetki ve Sorumlulukları ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik” yürürlükten kaldırılmıştır. 

 

DEĞERLENDİRME:
HUKUKSAL GÖRÜŞ:
Yönetmelik taslağı incelendiğinde yürürlükten kaldırılan yönetmeliklerdeki daha önce yargı kararları ile iptal edilen maddelerin aynısının veya benzerlerinin yer aldığı görülmektedir. Hukuk devleti ilkeleri gereği yargı kurallarına uyulması gerekliliği vardır. Yasaları uygun şekilde değiştirip önceki yargı kararlarını işlevsiz bırakmak etik davranış kabul edilemez. Bu taslakta da daha önce danıştay  tarafından iptal edilen maddelerin bazısı kelime kelime aynıdır. Bu nedenle bu maddeleri başka bir yönetmelik başlığıyla tekrar gündeme getirmek kabul edilemez. Bu nedenle bu yönetmelik taslağı hukuk devleti gereği geri çekilmelidir.
TABLO NO 1
YENİ YÖNETMELİKTE DANIŞTAY TARAFINDAN İPTAL EDİLEN MADDELER TABLOSU
(İşyeri Sağlık Birimleri ve İşyeri Hekimlerinin Görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik Hakkında)

Madde No'su
İptal Edilen Madde
Danıştay İptal Kararı
Yeni Yönetmelik Taslağındaki Madde

Madde 4

Tanımlar

"Bakanlıkça sertifikalandırılmış hekim" tanımı "Bakanlıkça sertifikalandırılmış hekimi," tanımı Danıştay 10.Dairesinin 28.2.2006 tarih ve 2004/1253 E. 2006/1658 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir.
İşyeri hekiminin sertifikalandırılması
MADDE 23
Madde 18
İşyeri hekiminin nitelikleri
İşyeri hekimi olarak görevlendirilecek hekimlerin Bakanlıkça verilmiş işyeri hekimliği sertifikasına sahip olmaları gerekir Danıştay 10.Dairesinin 28.2.2006 tarih ve 2004/1253 E. 2006/1658 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir.
İşyeri hekiminin sertifikalandırılması
MADDE 23
Madde 19
İşyeri hekimliği sertifikası;
 a- İş müfettişliği yapmış veya üniversitelerden iş sağlığı bilim doktorası veya bilim uzmanlığı almış, iş ve meslek hastalıkları yan dal uzmanlığı veya işyeri hekimliği yan dal uzmanlığı almış olan hekimlere istekleri halinde,
 
b- Bakanlıkça düzenlenen işyeri hekimliği sertifika eğitim programlarına katılan ve eğitim sonunda düzenlenecek sınavda başarılı olan hekimlere,
Bakanlıkça verilir.
Danıştay 10.Dairesinin 28.2.2006 tarih ve 2004/1253 E. 2006/1658 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir. İşyeri hekiminin sertifikalandırılması
MADDE 23
Madde 20
Eğitim ve sınav
İşyeri hekimliği sertifika eğitim programlarının hazırlanması, uygulanması, sınav komisyonunun teşekkülü ve sınavın yapılış şekli ile ilgili usul ve esaslar, İşyeri Hekimliği Eğitim Komisyonu tarafından belirlenir. Eğitimin süresi, teorik ve pratik olarak 180 saatten az olmamalıdır.
Komisyon; İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürünün başkanlığında, İş Teftiş Kurulu Başkanlığından bir hekim iş müfettişi, İş Sağlığı ve Güvenliği Merkezi Müdürlüğünden bir hekim, Sağlık Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Eğitim ve Araştırma Merkezi, Sosyal Sigortalar Kurumu Sağlık İşleri Genel Müdürlüğü, Türk Tabipler Birliğinden birer üye ile Yükseköğretim Kurul Başkanlığı tarafından görevlendirilecek iş sağlığı konusunda çalışmaları olan bir öğretim üyesinden oluşur.
Komisyon her yıl Ocak ayında olağan olarak toplanır. Bakanlık gerektiğinde Komisyonu olağanüstü toplantıya çağırabilir. Toplantıların gündemi üyelere toplantı tarihinden 15 gün önce bildirilir. Komisyonun sekreterya işleri Genel Müdürlük tarafından yürütülür.
Komisyon, kararlarını salt çoğunlukla alır. Eşitlik halinde Başkanın oyu kararı belirler. Komisyon kararı, karar defterine yazılır ve üyeler tarafından imzalanır.
Komisyon tarafından belirlenen sertifika eğitim programı ve sınavı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Eğitim ve Araştırma Merkezi (ÇASGEM) tarafından yürütülür.
 Danıştay 10.Dairesinin 28.2.2006 tarih ve 2004/1253 E. 2006/1658 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir.  İşyeri hekimlerinin eğitimi ve belgelendirilmeleri
MADDE 24


Eğitim ve sınav komisyonu
MADDE 25
Madde 25
İşyeri hekiminin görevlendirilmesi
 İşverenler, bu Yönetmelikte belirtilen niteliklere haiz işyeri hekimi veya hekimleri ile sözleşme yaparlar. Yapılan sözleşmenin bir nüshası Genel Müdürlüğe gönderilir.
Özel kurum ve işyeri hekimleri, çalıştıkları yerlerin sağlık hizmetlerinin başka bir yerde ikinci bir görev yapmalarına elverişli bulunduğuna dair tabip odalarınca izin verilmesi halinde işyeri hekimliği yapabilirler.
Sözleşme, Ek-7de verilen örneğine uygun olacak şekilde düzenlenir.
I inci, II inci ve III üncü Risk Gruplarında yer alan ve 1000 işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir işyeri hekimi görevlendirilir. 1000 kişiyi aşan hallerde bu Yönetmeliğin 21 inci maddesinde belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar hekim eklenir.
IV üncü ve V inci Risk Gruplarında yer alan ve 750 işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir işyeri hekimi görevlendirilir. 750 kişiyi aşan hallerde bu Yönetmeliğin 21 inci maddesinde belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar hekim eklenir.
 Danıştay 10.Dairesinin 28.2.2006 tarih ve 2004/1253 E. 2006/1658 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir.
 Sözleşme ve bildirim
MADDE 17
Ve ekleri
Madde 26
Bildirim yükümlülüğü
 Sözleşmenin herhangi bir nedenle geçerliliğini yitirmesi halinde, bu durum taraflarca üç iş günü içinde Genel Müdürlüğe bildirilir.  Danıştay 10.Dairesinin 28.2.2006 tarih ve 2004/1253 E. 2006/1658 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir.  Sözleşme ve bildirim
MADDE 17

SONUÇ:
Yukarda tabloda ayrıntılı olarak belirtilen danıştay tarafından iptal edilen maddeler aynen yönetmelik taslağında da yer almaktadır. Yargı kararlarına saygı gereği yönetmelik taslağındaki bu maddeler kabul edilemez. Bu nedenle yönetmelik taslağı geri çekilip yeniden düzenlenmelidir.

YENİ YÖNETMELİKTE DANIŞTAY TARAFINDAN İPTAL EDİLEN MADDELER TABLOSU
(İş Güvenliği ile Görevli Mühendis veya Teknik Elemanların Görev, Yetki ve Sorumlulukları ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik)

 

 Madde No'su
İptal Edilen Madde
 Danıştay İptal Kararı

Yeni Yönetmelik

Taslağındaki

Madde

 Madde 4

Tanımlar

 İş Güvenliği Uzmanı: Bakanlık tarafından sertifikalandırılmış, iş güvenliği ile görevli mühendis veya teknik elemanı  Danıştay 10. Daire 28.03.2006 tarih ve 2004/6075 E. 2006/2159 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir.  Tanımlar

MADDE 4 d

 Madde 5

İşveren

Yükümlülükleri

 .....İşverenler, işyerinde başka bir görevi yürüten mühendis veya teknik elemanı iş güvenliği uzmanlığı sertifikasına sahip olması şartı ile iş güvenliği uzmanı olarak görevlendirebilirler. İş güvenliği uzmanlarının, bu Yönetmelikte belirtilen görevlerini eksiksiz olarak yerine getirebilmeleri için bu konu ile ilgili yeterli çalışma süresi sağlanır. İş güvenliği uzmanları bu süre içerisinde başka bir işle görevlendirilemezler.....  Danıştay 10. Daire 28.03.2006 tarih ve 2004/6075 E. 2006/2159 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir.  Tanımlar

MADDE 4 d

 Madde 7

İş Güvenliği Uzmanının Nitelikleri

 İş güvenliği uzmanı olarak görevlendirilecek mühendis veya teknik elemanların Bakanlıkça verilen iş güvenliği uzmanlık sertifikasına sahip olmaları gerekir  Danıştay 10. Daire 28.03.2006 tarih ve 2004/6075 E. 2006/2159 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir.  İş güvenliği uzmanının nitelikleri
MADDE 28
 Madde 8

Sertifika Sınıfları
İş Güvenliği Uzmanlığı Sertifika sınıfları aşağıda belirtilmiştir:
A Sınıfı İş Güvenliği Uzmanlığı Sertifikası;
........................................verilir.
B Sınıfı İş Güvenliği Uzmanlığı Sertifikası;
....................................verilir.
C Sınıfı İş Güvenliği Uzmanlığı Sertifikası;
Bakanlıkça düzenlenen sertifika eğitim programlarına katılan ve eğitim sonunda düzenlenecek sınavda başarılı olan mühendis veya teknik elemanlara verilir.
C Sınıfı İş Güvenliği Uzmanlığı Sertifikası ile en az üç yıl görev yaptıklarını belgeleyen ve Bakanlıkça düzenlenen eğitime katılarak yapılacak sınavda  başarılı olanlara B Sınıfı İş Güvenliği Uzmanlığı Sertifikası verilir
 Danıştay 10. Daire 28.03.2006 tarih ve 2004/6075 E. 2006/2159 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir.  İş güvenliği uzmanının sertifikalandırılması
MADDE 29
 Madde 9

Eğitim ve Sınav
 Mühendis veya teknik elemanların, işyerlerinde iş güvenliği uzmanı olarak görevlendirilebilmesi için gerekli olan sertifika eğitim programlarının hazırlanması,  uygulanması, sınav komisyonunun teşekkülü ve sınavın yapılış şekli ile ilgili usul ve esaslar, İş Güvenliği Uzmanlığı Eğitim Komisyonu tarafından belirlenir. Eğitimin süresi, teorik ve pratik olarak 120 saatten az olamaz.
Komisyon; İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürünün başkanlığında, İş Teftiş Kurulu Başkanlığından iş sağlığı ve güvenliği alanında görevli bir müfettiş, İş Sağlığı...........................
 Danıştay 10. Daire 28.03.2006 tarih ve 2004/6075 E. 2006/2159 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir.  İş güvenliği uzmanının sertifikalandırılması
MADDE 29
 Madde 10  Sertifikaya sahip iş güvenliği uzmanlarından;
A Sınıfı Sertifikaya sahip olanlar bütün işyerlerinde,
B Sınıfı Sertifikaya sahip olanlar I inci, II inci, III üncü ve IV üncü risk gruplarında yer alan işyerlerinde,
C Sınıfı Sertifikaya sahip olanlar I inci, II inci ve III üncü risk gruplarında yer alan işyerlerinde,
görev yaparlar.
İşyerinde birden fazla iş güvenliği uzmanının görevlendirilmesi halinde, en az bir iş güvenliği uzmanında yukarıda belirtilen şartlar aranır.
 Danıştay 10. Daire 28.03.2006 tarih ve 2004/6075 E. 2006/2159 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir.  İş güvenliği uzmanlarının çalışma süresi
MADDE 30
 Madde 11

İş Güvenliği Uzmanının Hizmet Süresi
 İş güvenliği uzmanları, bu Yönetmelikte belirtilen görevleri eksiksiz yerine getirmek için;
I inci     Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 1 iş günü,
II nci    Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 2 iş günü,
III üncü Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 3 iş günü,
IV üncü Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 4 iş günü,
V inci    Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 5 iş günü,
gitmek zorundadırlar.
Bir iş güvenliği uzmanı, yukarıda belirtilen sürelere uymak kaydı ........
 Danıştay 10. Daire 28.03.2006 tarih ve 2004/6075 E. 2006/2159 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir  İş güvenliği uzmanlarının çalışma süresi
MADDE 30
 Madde 12

İş Güvenliği Uzmanının Görevleri
 İş güvenliği uzmanı aşağıda belirtilen görevleri yerine getirmekle yükümlüdür:
İş Sağlığı ve Güvenliği Mevzuatına uygun olarak işyerinde gerekli çalışmaların yapılmasını sağlamak,
İşyerindeki tehlikelerin tanımlanmasını ve risk değerlendirmesinin yapılmasını, tehlikelerin ortadan kaldırılmasını ve risklerin kontrol altına alınmasını sağlamak için önerilerde bulunmak, bu hususlarla ilgili işverene rapor vermek,
İşin ve işyerinin özelliklerine uygun olarak tehlikeleri kaynağında yok etmeye yönelik tedbirlere öncelik vererek gerekirse ölçümlere dayalı değerlendirme...
 Danıştay 10. Daire 28.03.2006 tarih ve 2004/6075 E. 2006/2159 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir.  İş güvenliği uzmanının görevleri
MADDE 31
 
Madde 13

İş Güvenliği Uzmanının Yetkileri
 İş güvenliği uzmanı, bağımsız çalışma ilkesi uyarınca bu Yönetmelik hükümlerini yerine getirirken hiçbir şekilde engellenemez, görevini yapmaktan alıkonulamaz.
İşyerinde çalışanların yaşamı ile ilgili yakın tehlike oluşturan bir husus tespit ettiğinde derhal üst yönetimi bilgilendirerek işin geçici olarak durdurulmasını sağlar.......
 Danıştay 10. Daire 28.03.2006 tarih ve 2004/6075 E. 2006/2159 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir.  İş güvenliği uzmanının görevleri
MADDE 31
 Madde 14

İş Güvenliği Uzmanının Sorumlulukları
 İş güvenliği uzmanları;
a) Yönetmelikte belirtilen görevlerini yapmakla,
b) Bu görevlerini yaparken, işin normal akışını mümkün olduğu kadar aksatmamak, durdurmamak, güçleştirmemek, verimli bir çalışma ortamının sağlanmasına katkıda bulunmakla,
c) İşverenin ve işyerinin meslek sırları, ekonomik ve ticari durumları ile ilgili bilgileri gizli tutmakla,
sorumludurlar.
 Danıştay 10. Daire 28.03.2006 tarih ve 2004/6075 E. 2006/2159 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir.  İş güvenliği uzmanının görevleri
MADDE 31
 Madde 15

İş Güvenliği Uzmanının Görevlendirilmesi
 İşverenler, bu Yönetmelikte belirtilen niteliklere haiz iş güvenliği uzmanı veya uzmanları ile sözleşme yaparlar. Yapılan sözleşmenin bir nüshası Genel Müdürlüğe gönderilir.
 Sözleşme, ekteki örneğe...
 Danıştay 10. Daire 28.03.2006 tarih ve 2004/6075 E. 2006/2159 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir.  Sözleşme ve bildirim
MADDE 17
 
Madde 16

Bildirim Yükümlülüğü

 Sözleşmenin herhangi bir nedenle geçerliliğini yitirmesi halinde, bu durum taraflarca üç iş günü içinde Genel Müdürlüğe bildirilir.
 Danıştay 10. Daire 28.03.2006 tarih ve 2004/6075 E. 2006/2159 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir.  Sözleşme ve bildirim
MADDE 17

  SONUÇ:
Yukarda tabloda ayrıntılı olarak belirtilen danıştay tarafından iptal edilen maddeler aynen yönetmelik taslağında da yer almaktadır. Yargı kararlarına saygı gereği yönetmelik taslağındaki bu maddeler kabul edilemez. Bu nedenle yönetmelik taslağı geri çekilip yeniden düzenlenmelidir.

Bölüm 3


Bina ve Donanım

YÖNETMELİK TASLAĞINDA BİNA VE DONANIM

 

 MADDE 9
BİNA VE DONANIM
(3) İşyeri sağlık ve güvenlik birimi kuran işyerlerinden;
a) Az tehlikeli sınıfta yer alan ve 1000’ e kadar işçi çalışan işyerleri, tehlikeli sınıfta yer alan ve 750’ ye kadar işçi çalışan işyerleri ile çok tehlikeli sınıfta yer alan ve   500’ e kadar işçi çalışan işyerlerinde, işverenlerin, sağlık ve güvenlik hizmeti verme yükümlülüklerinin tamamını ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmet almak suretiyle yerine getirmeleri durumunda, işyerlerinde bir müdahale odası ve bir ilkyardımcı dışında, bina ve donanım şartı aranmaz.
b) Az tehlikeli sınıfta yer alan ve 1000’ in üzerinde (1000 dahil) işçi çalışan işyerleri, tehlikeli sınıfta yer alan ve 750’ nin üzerinde (750 dahil)  işçi çalışan işyerleri ile çok tehlikeli sınıfta yer alan ve 500’ ün üzerinde (500 dahil) işçi çalışan işyerlerinde tam gün çalışan işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı istihdamı ile işyerlerinde işyeri sağlık ve güvenlik birimi bina ve donanımı kurulması zorunludur. İşyerine 1000 metreden yakın ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmetin tamamının alınması durumlarında, bina ve donanım şartı aranmaz.

 DEĞERLENDİRME:

Madde 9’da “bina ve donanım” başlığı altında belirtilen şartlar daha önceki yönetmeliklerde olmayan bir tehlike sınıfları- çalışan sayısına göre bina donanım şartları sıralamıştır. Bu karışık sınıflamayı tablo haline getirmek gerekirse; (bakınız- ORTAK SAĞLIK VE GÜVENLİK BİRİMİNDEN HİZMET ALINMASI DURUMUNDA BİNA DONANIM- İSTİHDAM ŞARTI TABLOSU)

ORTAK SAĞLIK VE GÜVENLİK BİRİMİNDEN HİZMET ALINMASI DURUMUNDA
BİNA DONANIM- İSTİHDAM ŞARTI TABLOSU   (YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE)

İŞYERİNİN

TEHLİKE

SINIFI

İŞYERİNİN

İŞÇİ

SAYISI

 BİNA DONANIM ŞARTI
İSTİHDAM ŞARTI

Az tehlikeli

sınıfta

1000’e kadar işçi çalışan sadece bir müdahale odası sadece bir ilkyardımcı

Tehlikeli

sınıfta

750’e kadar işçi çalışan sadece bir müdahale odası sadece bir ilkyardımcı

Çok tehlikeli

sınıfta

500’e kadar işçi çalışan sadece bir müdahale odası sadece bir ilkyardımcı

Az tehlikeli

sınıfta
 1000’in üzerinde işçi çalışan
(1000 dahil)
 işyeri sağlık ve güvenlik birimi bina ve donanımı
(İşyerine 1000 metreden yakın ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmetin tamamının alınması durumlarında, bina ve donanım şartı aranmaz)
 tam gün çalışan işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı istihdamı

Tehlikeli

sınıfta

 750’in üzerinde işçi çalışan
(750 dahil)
 işyeri sağlık ve güvenlik birimi bina ve donanımı
(İşyerine 1000 metreden yakın ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmetin tamamının alınması durumlarında, bina ve donanım şartı aranmaz)
 tam gün çalışan işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı istihdamı

Çok tehlikeli

sınıfta

 500’in üzerinde işçi çalışan
(500 dahil)
 işyeri sağlık ve güvenlik birimi bina ve donanımı
(İşyerine 1000 metreden yakın ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmetin tamamının alınması durumlarında, bina ve donanım şartı aranmaz)
 tam gün çalışan işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı istihdamı

 

A) BİLİMSEL GÖRÜŞ
1) 9. MADDE A BENDİNİN İNCELENMESİ:
9. madde a bendinde   “......işverenlerin, sağlık ve güvenlik hizmeti verme yükümlülüklerinin tamamını ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmet almak suretiyle yerine getirmeleri durumunda, işyerlerinde bir müdahale odası ve bir ilkyardımcı dışında, bina ve donanım şartı aranmaz”
Bu madde sayesinde; Az tehlikeli sınıfta yer alan ve 1000’ e kadar işçi çalışan işyerleri, tehlikeli sınıfta yer alan ve 750’ ye kadar işçi çalışan işyerleri ile çok tehlikeli sınıfta yer alan ve 500’ e kadar işçi çalışan işyerlerinde;

Dışardan hizmet alındığı taktirde işyerinde sadece bir müdahale odası yeterli olacak, revir donanımı vb gerek olmayacak- Bu şartlar birçok işveren için cazip olup dışardan hizmet almayı teşvik edici olacaktır. İşyerinde revir donanımı kurmayıp sadece müdahale odası adı altında bir odayı hazırlamak işvereni masraftan kurtaracaktır. Bu işvereni adeta teşvik etmektir.
Sadece bir ilkyardımcı (onunda nasıl olduğu belli değil) yeterli olacak, işyeri hekimi olmayacak- İş sağlığı hizmeti için gerekirse ortak sağlık güvenlik birimine gidilecek ve  ordaki işyeri hekimi bu hizmeti verecekdir-  1000’e kadar işçinin çalıştığı yerde dışarda işyeri hekimine gidilmesi iş sağlığı açısından uygun bir durum değildir.
Acil durumlarda sadece bir ilkyardımcı müdahale edecek-  Çok tehlikeli ve 500’e kadar işçi çalışan yerde çok sık acil durumlar olabileceği düşünülürse işyerinde sadece bir ilkyardımcıya acil vakaların bırakılması iş sağlığı açısından uygun değildir
Bu işyerlerinin sözde işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı kağıt üzerinde var gözükecek ancak işyeri dışındaki bir ortamda “ortak sağlık ve güvenlik birimi” denen bir yerde olacaklardır. İşyeri ortamında bulunmayan işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı işyeri ortamı ve risklerini değerlendirmekten uzak olacaklardır.
AZ TEHLİKELİ- TEHLİKELİ- ÇOK TEHLİKELİ TANIMLAMASI: Hangi bilimsel kriterler ve istatistiki bilgilere göre  nasıl karar verileceği belli olmayan Risk Gruplarına göre hizmet planlanmakta, ayrıca risk grupları belirlenirken hangi verilerin kullanılacağı belirsiz kalmaktadır..
İŞÇİ SAYILARI: 500- 750- 1000 olarak verilen işçi sayıları da hangi kriteler esas alınarak tehlike sınıflarına bölünmüş ve buna göre hizmet planlamıştır belirli değildir.
2) 9. MADDE B BENDİNİN İNCELENMESİ:
9. madde b bendinde   “ Az tehlikeli sınıfta yer alan ve 1000’ in üzerinde (1000 dahil) işçi çalışan işyerleri, tehlikeli sınıfta yer alan ve 750’ nin üzerinde (750 dahil)  işçi çalışan işyerleri ile çok tehlikeli sınıfta yer alan ve 500’ ün üzerinde (500 dahil) işçi çalışan işyerlerinde tam gün çalışan işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı istihdamı ile işyerlerinde işyeri sağlık ve güvenlik birimi bina ve donanımı kurulması zorunludur. İşyerine 1000 metreden yakın ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmetin tamamının alınması durumlarında, bina ve donanım şartı aranmaz”
Bu madde ile;
Tehlike sınıfı ve çalışan sayısı verilen işyerlerinde -olması gerektiği gibi- “tam gün çalışan işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı istihdamı ile işyerlerinde işyeri sağlık ve güvenlik birimi bina ve donanımı kurulması zorunludur” deniyor ancak arkasında maddeye “İşyerine 1000 metreden yakın ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmetin tamamının alınması durumlarında, bina ve donanım şartı aranmaz” cümlesi eklenerek bina ve donanım şartı ortadan kaldırılıyor.
SAĞLIK HİZMETLERİNİN İŞYERİ DIŞINA DIŞSALLAŞTIRILMASI: Bu kadar çok çalışan sayısının olduğu yerlerde bina donanım şartının ortadan kalkması iş sağlığı açısından büyük sakıncalar doğurmaktadır. 1000 metre uzakta Ortak Sağlık biriminde revir var, hastaları oraya gönderelim demek sağlık hizmetlerinin işyeri dışına dışsallaştırımasını ortaya çıkarır.
Daha önceki madde bendinde belirtilen müdahale odası bile bu maddede belirtilmemiştir. İşyerinde böyle bir oda bulunmalı mı maddede belli değildir.
Tam günü işyeri hekimi şartı yerindedir ancak ortak sağlık biriminden hizmet alınıyorsa; tam gün hekim işyeri sağlık biriminde mi ortak sağlık biriminde mi duracak belirtilmemiştir. “İşyerine 1000 metreden yakın ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmetin tamamının alınması durumlarında, bina ve donanım şartı aranmaz”  cümlesinde tam gün işyeri hekiminin ortak sağlık biriminde istihdam olacağı anlaşılmaktadır. Çünkü bina ve donanımın olmadığı yerde tam gün işyeri hekiminin olması zaten bir çelişki içermektedir.
Sayıları belirtilen işyerleri ifadesinde “şirket” tanımı yoktur. Aynı işyerinde 5 veya 6 şirket faaliyet gösteriyorsa aynı tanıma girmektemidir belirsizdir. Tanımlar bölümünde işyeri tanımı yoktur, kapsam bölümünde 50 den çok çalışan işyerleri olarak belirtildiği için bu ifade tamamen yoruma açıktır.


3) 9. MADDEDEKİ TEHLİKE SINIFININ İNCELENMESİ

9. Maddede işyerleri için belirtilen “az tehlikeli sınıf- tehlikeli sınıf - çok tehlikeli sınıf”  gibi risk sınıflarının “Tehlike Sınıfı Belirleme Komisyonu” tarafından belirleneceği yönetmelik taslağının 26. maddesi 6.ncı bendinde şu şekilde açıklanmaktadır;

Tehlike Sınıfı Belirleme Komisyonu;
İşyerlerinin, iş sağlığı ve güvenliği açısından hangi tehlike sınıfına gireceği Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı iş kazaları ve meslek hastalıkları istatistikleri de göz önünde bulundurularak;

İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürü (Başkan)
Sağlık Bakanlığı temsilcisi
Sanayi Bakanlığı temsilcisi
Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı temsilcisi
İş Teftiş Kurulu Başkanlığı temsilcisi
en çok üyeye sahip işçi ve işveren sendikaları konfederasyonları temsilcileri
ilgili meslek örgütlerinden birer temsilcinin oluşturduğu bir komisyonun görüşleri doğrultusunda Bakanlıkça belirlenir.

Her yıl şubat ayında toplanacağı belirtilen komisyon ile ilgili olarak;
Komisyonda Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı iş kazaları ve meslek hastalıkları istatistiklerinin de göz önünde bulundurulacağı belirtilmektedir. Ancak bu istatistiklerin doğru veriler vermediği bilinmektedir.
Meslek hastalıkları istatistiklerine göre meslek hastalığı birçok ilde yok gözükmektedir. Buna dayanarak tehlike sınıflaması yapmak tehlike sınıflarını düşürmekle eşdeğer olur.
Birçok iş kazası bildirilmediğinden bazı sektörler tehlike sınıflamasında az tehlikeli görülebilir.
Komisyonda ilgili meslek örgütleri isim olarak belirtilmemiştir (TTB, TMMOB ?)

  B) HUKUKSAL GÖRÜŞ

İŞ YASASINA AYKIRILIK:
Bu yönetmelik taslağının dayandığı İş Yasası'nın 81. maddesi  "İşverenler, devamlı olarak en az elli işçi çalıştırdıkları işyerlerinde alınması gereken iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin belirlenmesi ve uygulanmasının izlenmesi, iş kazası ve meslek hastalıklarının önlenmesi, işçilerin ilk yardım ve acil tedavi ile koruyucu sağlık ve güvenlik hizmetlerinin yürütülmesi amacıyla, işyerindeki işçi sayısı, işyerinin niteliği ve işin tehlike sınıf ve derecesine göre;
a) İşyeri sağlık ve güvenlik birimi oluşturmakla,
b) Bir veya birden fazla işyeri hekimi ile gereğinde diğer sağlık personelini görevlendirmekle,
c) Sanayiden sayılan işlerde iş güvenliği uzmanı olan bir veya birden fazla mühendis veya teknik elemanı görevlendirmekle,
yükümlüdürler...."
biçiminde olmasına karşın, yönetmelik taslağı’nın 9. maddesi yasa ile çelişmektedir;
İşyeri sağlık ve güvenlik birimi oluşturmak: İş yasası 81. maddede açıkça işyeri sağlık ve güvenlik birimi oluşturma yükümlülüğü belirtilmişken yönetmelik taslağı 9. maddede tehlike sınflarına ve çalışan sayısına göre değişmekle birlikte  “müdahale odası” bile yeterli görülmektedir (dışardan OSBden hizmet alınması halinde).
Bir veya birden fazla işyeri hekimi ile gereğinde diğer sağlık personelini görevlendirmek: : İş yasası 81. maddede açıkça işyeri hekimi ve diğer sağlık personeli görevlendirme yükümlülüğü belirtilmişken yönetmelik taslağı 9. maddede tehlike sınflarına ve çalışan sayısına göre değişmekle birlikte  “ilkyardımcı” bile yeterli görülmektedir (dışardan OSBden hizmet alınması halinde). Yönetmelik taslağında diğer sağlık personelinin sözü bile geçmemektedir. İşyeri hekimi bulundurmak için gerekli çalışan sayısı 500 ile 1000 çalışan sayısına çekilmek istenmektedir (dışardan OSB den hizmet alınması ile)
Sanayiden sayılan işlerde iş güvenliği uzmanı olan bir veya birden fazla mühendis veya teknik elemanı görevlendirmek: İş yasası 81. maddede açıkça işgüvenliği uzmanı görevlendirme yükümlülüğü belirtilmişken yönetmelik taslağı 9. maddede tehlike sınflarına ve çalışan sayısına göre değişmekle birlikte çalışan sayısı gerekliliği 500 ile 1000 çalışan sayısına çekilmek istenmektedir (dışardan OSBden hizmet alınması halinde).

 

YÖNETMELİK TASLAĞINDA DONANIM

 

 MADDE 9
BİNA VE DONANIM
(1)İşyeri/ortak sağlık ve güvenlik birimi, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin yürütülebilmesine ve çalışacak personel sayısına yetecek büyüklükte, kolay ulaşılabilir, tercihen tek katlı bir binada veya kurulacağı binanın giriş katında olmalıdır. İşyeri/ortak sağlık ve güvenlik birimi, en az bir muayene odası, bir müdahale odası, bir iş güvenliği uzmanı odası ile bekleme yerinden oluşur.
(2)İşyeri/ortak sağlık ve güvenlik biriminde yeterli aydınlatma, havalandırma, ısıtma, soğuk ve sıcak su tesisatı bulunmalı, sağlık biriminin tabanı kolay temizlenebilen ve yıkanabilen nitelikte olmalıdır. İşyeri/ortak sağlık ve güvenlik birimi, Ek-1’ de belirtilen asgari araç ve gereçler ile donatılır.

DEĞERLENDİRME:

Madde 9 da belirtilen bina özellikleri ilginç şekilde işyeri sağlık güvenlik birimi  ve işyeri dışında kurulu olacağı varsayılan ortak sağlık güvenlik birimleri için aynı olarak yazılmıştır. Buna ilişkin maddeler aşağıda incelenmiştir. Ayrıca ek-1’de belirtilen araç ve gereçler daha önceki yönetmeliğin tıpatıp aynısı olarak yazılmıştır. Bu araç- gereç listesi de gene işyeri sağlık güvenlik birimi ile dışarda kurulu olacağı varsayılan ortak sağlık güvenlik birimi için de aynı listelerdir.


Madde 9’da “bina ve donanım” başlığı altında belirtilen bina özellikleri;

    1- çalışacak personel sayısına yetecek büyüklükte
Büyüklük- yüzölçümü yoruma açıktır. Maddede belirtilen odaların en az 4 adet olduğu bilindiğine göre tahmini bir ölçüm belirlenebilir
İşyeri sağlık birimi ile Ortak sağlık ve güvenlik birimi maddede ortak belirtildiği için büyüklüğün ikisi içinde aynı olacağı anlaşılmaktadır. Oysa ki tek bir işyerine hizmet verecek birim (İşyeri sağlık ve güvenlik birimi) ile birçok işyerine hizmet vermesi öngörülen birim (Ortak sağlık ve güvenlik birimi) için aynı büyüklükte bina istenmesi hizmet planlamasında soru işaretleri doğurmaktadır.

    2- kolay ulaşılabilir
Kolay ulaşılabilir cümlesi maddenin c bendi ile çelişmektedir. Çünkü burada Ortak sağlık güvenlik birimi için “1000 metreden yakın” olarak belirtilmektedir ki bu mesafedeki birimlere “kolay ulaşılabilir” denmesi mümkün değildir.
Kolay ulaşılabilir cümlesi ancak işyeri ortamındaki sağlık- güvenlik birimleri için geçerlidir zaten böyle de olmalıdır.

     3- tercihen tek katlı bir binada veya kurulacağı binanın giriş katında olmalı
1-Burada belirtilen ifadede İşyeri sağlık güvenlik biriminin işyeri ortamında (bina giriş katı) olduğu anlaşılmaktadır zaten böyle de olmalıdır.
2-Aynı maddenin c bendinde Ortak sağlık güvenlik birimi için “1000 metreden yakın” olarak belirtilmektedir ki bu mesafedeki birimlerin yakınlığı – hangi binalarda olacağı gibi birçok ayrıntı belirsiz olup bu birimler işyeri sağlık birimi ile birlikte “ne olursa” denecek tarzda yoruma açık olarak maddede birlikte yazılmıştır.

YÖNETMELİK TASLAĞINDA EK-1 DE YER ALAN
İŞYERİ / ORTAK SAĞLIK VE GÜVENLİK BİRİMİ ASGARİ MALZEME LİSTESİ

 Sfingomanometre
 gerekli
 Steteskop  gerekli
 Oftalmaskop  gerekli
 Otoskop  gerekli
 Kulak Küreti
 gerekli
 Abeslan  gerekli
 Beden Derecesi
 gerekli
 Cerrahi Dikiş Seti

 neden sadece tam gün çalışanlara? diğer işyerlerine

gerekmiyor mu?

 Pansuman Malzemeleri
 hangi malzemeler?
 Enjeksiyon Malzemeleri
 özellikleri?
 Tartı  gerekli
 Muayene Masası
 gerekli
 Paravan  gerekli
 İlaç Dolabı
 gerekli

 Tıbbi Malzeme Dolabı

gerekli
 Sedye

 gerekli- işyerine göre sedye tipleri belirtilmeli-

kaşık sedye-ofis ortamı için katlanır sedye vb.

 Oksijen Tüpü
 gerekli-işyerine göre mobil oksijen tüpü?
 Buzdolabı  gerekli

  B) Büro malzemeleri:

 Bilgisayar

yazılımlar de önemli, hasta takip programı, vb.

internet?

 Yazı masası ve koltuk
 gerekli
 Hasta sandalyesi
 gerekli
 Kırtasiye malzemesi
 gerekli
 Dosya Dolabı
 gerekli- dosya dolabı personel sağlık dosyaları sağlık kayıtları içerdiği için kilitli olmalı

c) Taşıt:

 Ağır ve tehlikeli işlerin yapıldığı ve sürekli olarak 50 işçinin çalıştığı işyerlerinde hastalanan veya kaza geçiren işçilerin işyerine en yakın sağlık kuruluşuna taşınmaları için uygun taşıt işyerinde hazır bulundurulur Taşıtın özellikleri belirtilmemiş, taşıtta hangi donanımlar olmalı, sadece sağlık birimine tahsis edilmiş mi?  belirsizlikler mevcut.

 

BÖLÜM 4


İŞYERİ HEKİMLERİNİN ÇALIŞMA SÜRESİ
İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLARININ ÇALIŞMA SÜRESİ

VI) İŞYERİ HEKİMLERİNİN ÇALIŞMA SÜRESİ

YÖNETMELİK TASLAĞINDA İŞYERİ HEKİMLERİNİN ÇALIŞMA SÜRESİ
MADDE 26
İŞYERİ HEKİMLERİNİN ÇALIŞMA SÜRESİ
 (1) İşyeri hekimleri, bu Yönetmelikte belirtilen görevlerini yerine getirmek için aşağıda belirtilen sürelerde görev yaparlar:
a) Az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; sağlık gözetimi için ayda en az 12 saat, buna ilave olarak işe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri, eğitim için işçi başına yılda en az 30 dk,
b) Tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; sağlık gözetimi için ayda en az 30 saat, buna ilave olarak işe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri, eğitim için işçi başına yılda en az 60 dk,
c) Çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; sağlık gözetimi için ayda en az 40 saat, buna ilave olarak işe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri, eğitim için işçi başına yılda en az 90 dk.
 (2) Az tehlikeli sınıfta yer alan ve 1000’ in üzerinde (1000 dahil) işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir işyeri hekimi ile ilk paragrafta belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar hekim eklenir.
(3) Tehlikeli sınıfta yer alan ve 750’nin üzerinde (750 dahil) işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir işyeri hekimi ile ilk paragrafta belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar hekim eklenir.
(4) Çok tehlikeli sınıfta yer alan ve 500’ün üzerinde (500 dahil) işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir işyeri hekimi ile ilk paragrafta belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar hekim eklenir.
(5) Ayrıca işyerinde tedavi hizmeti verilmesi durumunda, bu hizmet için gerekli süre yukarıda belirtilen sürelerin dışında tutulur.

DEĞERLENDİRME:

Madde 26’da yer alan işyeri hekimlerinin çalışma sürelerini içeren maddeleri ayrıntılı olarak incelemek için daha önceki yönetmeliklerdeki maddeleri ve pratikte yaşanan uygulamaları da gözönündeki tutmakta fayda vardır. Bu nedenle bu raporda çalışma süreleri ile ilgili birçok tabloya yer verilmiştir;

RAPORDA İŞYERİ HEKİMLERİNİN ÇALIŞMA SÜRELERİNİ İNCELEYEN TABLOLAR;

1.YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE İŞYERİ HEKİMLERİNİN ÇALIŞMA SÜRESİ (TEHLİKE SINIFLARINA GÖRE)
2.YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE TAM GÜN ÇALIŞACAK İŞYERİ HEKİMİ İÇİN İŞÇİ SAYISI
3.YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE İŞYERİ HEKİMLERİNİN ÇALIŞMA SÜRELERİ  - ÖRNEK BİR İŞYERİNDE SÜRE HESAPLAMASI: (ÇALIŞAN SAYISI 50 OLAN İŞYERİNDE AYDA AYRILACAK TOPLAM SÜRE)
4.İŞYERİ HEKİMİNİN ÇALIŞMA SÜRELERİ (TÜM YÖNETMELİKLERİN VE TASLAĞIN KARŞILAŞTIRILMASI)
5.YÖNETMELİKLERDE TAM GÜN ÇALIŞACAK İŞYERİ HEKİMİ (TÜM YÖNETMELİKLERİN VE TASLAĞIN KARŞILAŞTIRILMASI)
6.FARKLI İŞÇİ SAYILARI İÇİN İŞYERİ HEKİMİ ÇALIŞMA SÜRELERİNİN HESAPLANMASI (İşyeri Sağlık Birimleri ve İşyeri hekimlerinin görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik’e göre)
7.YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE İŞYERİ HEKİMLERİNİN ÇALIŞMA SÜRESİNİ BİR ÖRNEK İLE İNCELEME: AZ TEHLİKELİ 990 İŞÇİSİSİ OLAN İŞYERİNDE- AYDA 12 SAATE HİZMET
8.YÖNETMELİK TASLAĞINDA İŞE GİRİŞ- PERYODİK MUAYENELER İÇİN AYRILAN SÜRELER
9.İŞYERİ HEKİMİNİN POLİKLİNİK- TEDAVİ HİZMETİ SÜRELERİ (TÜM YÖNETMELİKLERİN VE TASLAĞIN KARŞILAŞTIRILMASI)

YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE İŞYERİ HEKİMLERİNİN ÇALIŞMA SÜRESİ
(TEHLİKE SINIFLARINA GÖRE)

 TEHLİKE SINIFI

SAĞLIK GÖZETİMİ İÇİN

AYRILACAK SÜRE

(ayda en az)

 

İŞE GİRİŞ-PERYODİK SAĞLIK

KONTROLLERİ-EĞİTİM İÇİN AYRILACAK

SÜRE (işçi başına yılda en az)

 Az tehlikeli
 12 saat
+
 30 dakika
 Tehlikeli  30 saat
+  60 dakika
 Çok Tehlikeli
 40 saat +
 90 dakika

YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE TAM GÜN ÇALIŞACAK İŞYERİ HEKİMİ İÇİN İŞÇİ SAYISI

TEHLİKE SINIFI
İŞÇİ SAYISI
 
 Az tehlikeli
 1000 ve üstü
tam gün çalışacak bir işyeri hekimi ile ilk paragrafta belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar hekim eklenir
 Tehlikeli  750 ve üstü
tam gün çalışacak bir işyeri hekimi ile ilk paragrafta belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar hekim eklenir
 Çok Tehlikeli
 500 ve üstü
tam gün çalışacak bir işyeri hekimi ile ilk paragrafta belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar hekim eklenir

YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE İŞYERİ HEKİMLERİNİN ÇALIŞMA SÜRELERİ

ÖRNEK BİR İŞYERİNDE SÜRE HESAPLAMASI:

ÇALIŞAN SAYISI 50 OLAN İŞYERİNDE AYDA AYRILACAK TOPLAM SÜRE

TEHLİKE SINIFI

SAĞLIK GÖZETİMİ İÇİN AYRILACAK SÜRE*

(ayda en az)

 

İŞE GİRİŞ PERYODİK SAĞLIKKONTROLLERİ- EĞİTİM İÇİN AYRILACAK SÜRE

(yılda en az)

 

POLİKLİNİK

TEDAVİ

HİZMETLERİ

**

 

50 ÇALIŞAN İÇİN AYRILACAK TOPLAM SÜRE

(ayda en az)

poliklinik çalışması dahil değil

 Az tehlikeli
 12 saat
+
 2 saat 5 dakika
+
 ? +
 14 saat 5 dakika
 Tehlikeli  30 saat
+
 4 saat 6 dakika
+
 ? +
 34 saat 6 dakika
 Çok Tehlikeli
 40 saat
+
 6 saat 12 dakika +
 ? +
 46 saat 12 dakika

NOT:
* SAĞLIK GÖZETİMİ: Taslakta işçilerin sağlık gözetimi madde 12 de “işçilerin sağlığını korumak ve geliştirmek amacı ile işçilere verilecek her türlü sağlık hizmetini kapsar” olarak ifade edilmektedir.
**POLİKLİNİK HİZMETİ: Taslakta “ayrıca işyerinde tedavi hizmeti verilmesi durumunda, bu hizmet için gerekli süre yukarıda belirtilen sürelerin dışında tutulur” denmektedir.

İŞYERİ HEKİMİNİN ÇALIŞMA SÜRELERİ
(TÜM YÖNETMELİKLERİN VE TASLAĞIN KARŞILAŞTIRILMASI)

İşyeri Hekimlerinin çalışma Şartları ile Görev ve Yetkileri Hakkında Yönetmelik
1980
İşyeri Sağlık Birimleri ve İşyeri hekimlerinin görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik
2003
İsyeri Saglık ve Güvenlik
Birimi ile Ortak Saglık ve
Güvenlik Biriminin Çalısma
Usul ve Esaslari Hakkında
Yönetmelik Taslağı
İşyeri Sağlık Birimleri
Madde:8- c)Hekimlerin görevlendirilmeleri kişi başına hizmet saati üzerinden
değerlendirilir.
Bu süre iş hekimliği ile ilgili hizmetler için işçi başına ayda 15 dakika
olarak hesaplanır.
İşyeri hekimlerinin hizmet süresi
Madde 21 - İşyeri hekimleri, aşağıda belirtilen sürelerde görev yaparlar.
İşyeri hekimleri, bu Yönetmelikte belirtilen görevleri eksiksiz olarak yerine getirmek için;
I inci Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 1 iş günü,
II inci Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 2 iş günü,
III üncü Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 3 iş günü,
IV üncü Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 4 iş günü,
V inci Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 5 iş günü,
gitmek zorundadır.
İşe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri için çalışan başına yılda en az 30 dakika süre, yukarıda hesaplanan koruyucu hizmet süresine eklenir.
İşyeri hekimlerinin çalışma süresi
Madde 26- (1) İşyeri hekimleri, bu Yönetmelikte belirtilen görevlerini yerine getirmek için aşağıda belirtilen sürelerde görev yaparlar:
a) Az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; sağlık gözetimi için ayda en az 12 saat, buna ilave olarak işe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri, eğitim için işçi başına yılda en az 30 dk,
b) Tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; sağlık gözetimi için ayda en az 30 saat, buna ilave olarak işe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri, eğitim için işçi başına yılda en az 60 dk,
c) Çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; sağlık gözetimi için ayda en az 40 saat, buna ilave olarak işe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri, eğitim için işçi başına yılda en az 90 dk.

GÜNLÜK PRATİKTE İŞYERİ HEKİMİNİN ÇALIŞMA SÜRELERİ
(TÜM YÖNETMELİKLERİN VE TASLAĞIN KARŞILAŞTIRILMASI)

İşyeri Hekimlerinin çalışma Şartları ile Görev ve Yetkileri Hakkında Yönetmelik
1980
İşyeri Sağlık Birimleri ve İşyeri hekimlerinin görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik
2003
İsyeri Saglık ve Güvenlik
Birimi ile Ortak Saglık ve
Güvenlik Biriminin Çalısma
Usul ve Esaslari Hakkında
Yönetmelik Taslağı
2008
iş hekimliği ile ilgili hizmetler için işçi başına ayda 15 dakika
olarak hesaplama






Alanda uzun süredir uygulandı. Halen pratikte uygulanıyor.
Tabip odaları tarafından ilk yetki ve yetki yenilemede süre hesaplamasında kullanılıyor
I inci Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 1 iş günü,
II inci Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 2 iş günü,
III üncü Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 3 iş günü,
IV üncü Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 4 iş günü,
V inci Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 5 iş günü,





Pratikte alanda yaygın olarak uygulanmadı, halen bu maddeye göre genelde süre  hesaplaması yapılmıyor
(bakınız bu yönetmelikle ilgili çalışma süreleri tablosu)
a) Az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; sağlık gözetimi için ayda en az 12 saat, buna ilave olarak işe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri, eğitim için işçi başına yılda en az 30 dk,
b) Tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; sağlık gözetimi için ayda en az 30 saat, buna ilave olarak işe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri, eğitim için işçi başına yılda en az 60 dk,
c) Çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; sağlık gözetimi için ayda en az 40 saat, buna ilave olarak işe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri, eğitim için işçi başına yılda en az 90 dk.




Bu şekilde süre hesaplanması ve uygulanması pratikte mümkün değil, bu süreler gerek  alandaki ihtiyaçlar gerekse İSİG çalışanlarının talebi doğrultusunda yeterli gelmeyip uzayacaktır

DEĞERLENDİRME:

1.Yönetmelik taslağının Madde 27 de tanımlanan İşyeri hekiminin iş sağlığı hizmetleri kapsamında yapmakla yükümlü olduğu işleri 26. maddedeki çalışma süreleri ile eksiksiz gerçekleştirmesi mümkün değildir. Tüm işlere eşit zamanlı süre verilerek yapılan hesaplanmalarda bile (bakınız ilgili tablo) her işe günde 1- 2 dakika gibi yetersiz süreler düşmektedir.
2.Önceki yönetmeliğe göre (İşyeri Sağlık Birimleri ve İşyeri hekimlerinin görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik) tehlike ve risk sınıflarını tam eşitleyerek karşılaştırma mümkün olmasa da sürelerde çok az artma olduğu söylenebilir. Ancak daha önceki yönetmelik (İşyeri Hekimlerinin çalışma Şartları ile Görev ve Yetkileri Hakkında Yönetmelik) göz önüne alınırsa işyeri hekimlerinin işçi başına ayda 15 dakika olarak belirlenen çalışma süresi oldukça azaltılmaktadır
3.26. maddede tedavi hizmetlerine ayrılacak belirli bir süre öngörülmemesi işveren beklentilerine uygun olarak bu sürenin öncelikli olarak artacağını gösterir. İşyeri hekimi çalıştığı zamanı koruyucu hizmetler yerine tedavi edici hizmetlere ayırmak durumunda kalabilir.
4.İş Sağlığı hizmetlerinin dışarda olan  ortak sağlık güvenlik biriminden alınması ile dışardan gelen işyeri hekimi koruyucu hizmetlere çok az zaman ayırabilecektir. Bu sürelerin düşük tutulmasında dışardan hizmet alımı etkili olabilir.

YÖNETMELİKLERDE TAM GÜN ÇALIŞACAK İŞYERİ HEKİMİ
(TÜM YÖNETMELİKLERİN VE TASLAĞIN KARŞILAŞTIRILMASI)

İşyeri Hekimlerinin çalışma Şartları ile Görev ve Yetkileri Hakkında Yönetmelik
1980
İşyeri Sağlık Birimleri ve İşyeri hekimlerinin görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik
2003
İsyeri Saglık ve Güvenlik
Birimi ile Ortak Saglık ve
Güvenlik Biriminin Çalısma
Usul ve Esaslari Hakkında
Yönetmelik Taslağı
2008
İşyeri Sağlık Birimleri
Madde:8-
c)Sürekli olarak 1000 ve daha fazla işçi çalıştıran iş yerleri iş hekimliği görevleri için işyeri sağlık birimi kurmak ve tam süre bir hekim görevlendirmek zorundadırlar. 1000 kişiyi aşan hallerde işçi başına ayda
15 dakikalık bir hizmete göre yeterince hekim eklenir.
İşyeri hekiminin görevlendirilmesi
Madde 25
I inci, II inci ve III üncü Risk Gruplarında yer alan ve 1000 işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir işyeri hekimi görevlendirilir. 1000 kişiyi aşan hallerde bu Yönetmeliğin 21 inci maddesinde belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar hekim eklenir.
IV üncü ve V inci Risk Gruplarında yer alan ve 750 işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir işyeri hekimi görevlendirilir. 750 kişiyi aşan hallerde bu Yönetmeliğin 21 inci maddesinde belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar hekim eklenir.
İşyeri hekimlerinin çalışma süresi
Madde 26-  (2) Az tehlikeli sınıfta yer alan ve 1000’ in üzerinde (1000 dahil) işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir işyeri hekimi ile ilk paragrafta belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar hekim eklenir.

(3) Tehlikeli sınıfta yer alan ve 750’nin üzerinde (750 dahil) işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir işyeri hekimi ile ilk paragrafta belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar hekim eklenir.

(4) Çok tehlikeli sınıfta yer alan ve 500’ün üzerinde (500 dahil) işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir işyeri hekimi ile ilk paragrafta belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar hekim eklenir.

DEĞERLENDİRME

Önceki yönetmeliğe göre (İşyeri Sağlık Birimleri ve İşyeri hekimlerinin görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik)
“IV üncü ve V inci Risk Gruplarında yer alan ve 750 işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir işyeri hekimi görevlendirilir. 750 kişiyi aşan hallerde bu Yönetmeliğin 21 inci maddesinde belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar hekim eklenir” ifadesi yer alırken elimizdeki yönetmelik taslağında ) “Çok tehlikeli sınıfta yer alan ve 500’ün üzerinde (500 dahil) işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir işyeri hekimi ile ilk paragrafta belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar hekim eklenir” diye belirtilmiştir. Tam gün işyeri hekimi için gereken işçi sayısının düşmesi (çok tehlikeli sınıfta) olumlu bir gelişmedir. Daha çok işçinin iş sağlığı hizmetlerinden yararlanması anlamına gelmektedir. Ancak bu taslakta iş güvenliğiuzmanı için gereken sayı tam tersine düşmüştür (bakınız iş güvenliği uzmanı tam gün çalışma süreleri)

 

 ÖNCEKİ YÖNETMELİĞE GÖRE
 
 500 işçi çalıştıran işyeri

5 + 30 x 500 / 12 /60=

(YAKLAŞIK AYDA 8 GÜN) yetiyor

 

 YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE
 
 500 işçi çalıştıran işyeri
 Tam gün işyeri hekimi gerekiyor

FARKLI İŞÇİ SAYILARI İÇİN İŞYERİ HEKİMİ ÇALIŞMA SÜRELERİNİN HESAPLANMASI- (AYLIK SAAT)
(İşyeri Sağlık Birimleri ve İşyeri hekimlerinin görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik’e göre)

 

 İşçi sayısı
İşyeri Hekimlerinin Çalışma Şartları ile Görev ve Yetkileri Hakkında Yönetmelik'e göre
1.Risk
2.Risk
3.Risk
4.Risk
5.Risk
50-74  12,5  18,5  9,58 10,58
17,08
18,08
24,58
25,58
32,08
33,06
39,58
40,58
75-99  18,7  24,7 10,62
11,62
18,12
19,12
25,62
26,,62
33,12
34 12
 40,62 41,62
100-124  25 31
11,66
12,66
19,16
20,16
26,66 27,66
34,16
35,16
41,66
42,66
125-149
 31,2 37,2
12,7
13,7
20,2
21,2
27,7
28,7
35,2
36,2
42,7
43,7
150-174
 37,5 43,5
13,75
14,75
21,25
22,25
28,75
29,75
36,25
37,25
43,75
44,75
200-224
 50 56
15,83
16,83
23,33
24,33
30,83
31,83
38,33
39,33
45,83
46,83
225-249
 56,2 62,2
16,87
17,87
24,37
25,37
31,87
32,87
39,37
40,37
46,87
47,87
250-274
 62,5 68,5
17,91
18,91
25,41
26,41
32,91
33,91
40,41
41,41
47,91
48,91
300-324
 75 81
20
21
27,5
28,5
35
36
42,5
43,5
50
51
350-374  87,5 93,5
22,08
23,08
29,58
30,58
37,08
38,08
44,58
45,58
52,08
53,08
400-424
 100 106
24,16
25,16
31,66
32,66
39,16
40,16
46,66
47,66
54,16
55,16
450-474
 112,5 118,5
26,25
27,25
33,75
34,75
41,25
42,25
48,75
49,75
56,25
57,25
500-524
 125 131
28,33
29,33
35,83
36,83
43,33
44,33
50,83
51,83
58,33
59,33
525-549
 131,2 137,2
29,37
30,37
36,87
37,87
44,37
45,37
51,87
52,87
59,37
60,37
600-624
 150 156
32,5
33,5
40
41
47,5
48,5
55
56
62,5
63,5
650-674
 162,5 168,5
34,58
35,58
42,08
43,08
49,58
50,58
57,08
58,08 64,58
65,58
700-724
 175 181
36,66
37,66
44,16
45,16
51,66
52,66
59,16
60,16
66,66
67,66
725-749
 181,2 187,2
37,7
38,7
45,2
46,2
52,7
53,7
60,2
61,2
67,7
68,7
750-780
 187,5 195
38,75
39,75
46,25
47,25
53,75
54,75
İkinci Hekim İkinci Hekim

 

 

YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE İŞYERİ HEKİMLERİNİN ÇALIŞMA SÜRESİNİ BİR ÖRNEK İLE İNCELEME:

AZ TEHLİKELİ 990 İŞÇİSİSİ OLAN İŞYERİNDE
AYDA 12 SAATE HİZMET
(SAĞLIK GÖZETİMİ İÇİN)

Not:
İşe giriş- peryodik muayene ve eğitimler süreye dahil değildir.
Poliklinik çalışması süreye dahil değildir
Ayda 20 iş günü olduğu ve işyeri hekiminin her gün geldiği varsayılmıştır
Ayda 12 saat ve maddede belirtilen 33 adet iş tanımına günlük eşit bölünerek hesaplanmıştır

İşyeri hekimi iş sağlığı hizmetleri kapsamında aşağıdaki görevleri yapmakla yükümlü olduğu işler (Madde 27 ye göre ) İşlere göre eşit bölünen süre
(günde yaklaşık dakika)
1- İş ile ilişkisi bakımından, işçilerin sağlığının gözetimini yapmak,
Günde yaklaşık 1 dakika
2-  İşyerlerinde sağlığa zararlı riskleri tanımlamak ve değerlendirmek,
Günde yaklaşık 1 dakika
3- Birden fazla madde veya etkene aynı anda maruz kalınması durumunda, ortaya çıkabilecek veya çıkan sağlık tehlikelerini iş sağlığı güvenliği mevzuatı kapsamında değerlendirmek,
Günde yaklaşık 1 dakika
4- Yapılan işin özelliğine göre, işin devamı süresince işçilerin kontrol muayenelerini düzenli aralıklarla yapmak,
Günde yaklaşık 1 dakika
5- Sağlık sorunları nedeni ile işe gelememe ve işyerinde olabilecek sağlık tehlikeleri arasında bir ilişkinin olup olmadığının tespit etmek, Günde yaklaşık 1 dakika
6- Sağlık nedeniyle 3 haftadan uzun veya meslek hastalıkları, iş kazaları nedeniyle veya sık tekrarlanan işten uzaklaşmalarda işe dönüş muayenesi yapmak,
Günde yaklaşık 1 dakika
7- İşçinin işe girişinde ve iş değişikliğinde, işe uyumunun belirlenmesi amacıyla yapılan sağlık muayenesi sonucunda oluşturulan raporda, çalıştırılacağı işler ve çalışma koşullarını belirtmek, rapor sonucu işveren ve işçiye yazılı olarak bildirmek,
Günde yaklaşık 1 dakika
8- Herhangi bir hastalık, kaza veya periyodik muayene sonrasında eski işinde çalışması sakıncalı bulunan işçinin, mevcut sağlık durumuna uygun bir işte çalıştırılmasını sağlamak,
Günde yaklaşık 1 dakika
9- Özürlüler, eski hükümlüler ve terör mağdurlarının işe alınmaları, işyerinde oluşan bir kaza ya da hastalık sonrasında geçici ya da kalıcı iş göremezliği olanların işe başlamaları, uygun işe yerleştirilmeleri için gerekli sağlık muayenelerini yaparak rapor hazırlamak ve işlerine uyumlarını sağlamak,
Günde yaklaşık 1 dakika
10- Özelliği olan işçileri; gebe ve emziren kadınları, on sekiz yaşından küçükleri, iki yaşından küçük çocuğu olan anneleri, meslek hastalığı veya şüphesi tanısı alanları, kronik hastalığı olanları, yaşlıları, malul ve özürlüleri, alkolikleri, ilaç ve uyuşturucu bağımlılığı olanları, birden fazla iş kazası geçirmiş olanları yakın takip ve koruma altına almak, bilgilendirilmelerine özel önem vermek, yapılacak risk değerlendirmesinde özelliği olan işçileri özel olarak dikkate almak,
Günde yaklaşık 1 dakika
11- İşyerindeki çalışma şartları bakımından gebe ve emziren kadınları sağlık tehlikelerine karşı korumak, geliştirmek ve eğitimlerini sağlamak,
Günde yaklaşık 1 dakika
 12- Kronik hastalığı olanları daha sık aralıklarla muayene etmek, gerekli tetkikleri yaptırmak ve koruyucu önlemlerin alınması hususunda gerekli işlemleri yapmak, Günde yaklaşık 1 dakika
13-  Gerekli laboratuar tetkikleri ve radyolojik muayeneleri yaptırmak,
Günde yaklaşık 1 dakika
14- Bulaşıcı hastalıkların kontrolünü sağlayarak yayılmasını önleme ve aşılama çalışmaları yapmak, portör muayenelerini yaptırmak
Günde yaklaşık 1 dakika
15- İşyerinin genel hijyen koşullarını devamlı izleyerek ve denetleyerek işyerindeki bütün birimlerin işçilerin sağlığını koruyup geliştirecek biçimde düzenlenmesi, işçiye sağlıklı bir ortamda ve yürütülen işin gerektirdiği kaloriyi karşılayacak nitelikte yemek sunulması, içme suyu imkanı sağlanması, soyunma odaları, banyo, lavabo ve tuvaletlerin bakımlı ve temiz olması ve genel temizlik donanımının temin edilmesi ve sürdürülmesi, mevcutsa yatakhanelerin sağlığa uygunluğu için gereğini yerine getirmek,
Günde yaklaşık 1 dakika
16- İşyerinde mevcutsa kreş ve çocuk bakım yurdu ile emzirme odalarının sağlık koşullarını kontrol etmek, sağlık koşullarına uygunluğunu sağlamak, çocukların sağlık muayenelerini yaparak kayıt altına almak,
Günde yaklaşık 1 dakika
17- İşin işçiye uygunluğunu sağlamak ve geliştirmek,
Günde yaklaşık 1 dakika
18- Meslek hastalığı veya şüphesi tanısı alan ve iş kazası geçiren işçilerin izleme ve kontrolünü yapmak, meslek hastalıkları tanısında yetkili hastaneler ile sürekli işbirliği içinde çalışmak, Günde yaklaşık 1 dakika
19- İş kazasına uğrayan ya da meslek hastalığına tutulan işçilerin rehabilitasyonu konusunda işyerindeki ilgili birimlerle işbirliği içinde çalışmak,
Günde yaklaşık 1 dakika
20- İş sağlığı ve çalışma ortamı ile ilgili mevcut durum, sorunların tespiti, bunların çözümü için etkin metotların geliştirilmesi, öncelikler ve sonuçların değerlendirilmesi amacıyla belirli aralıklarla gözden geçirmeler yapmak,
Günde yaklaşık 1 dakika
21- Çalışma ortamı gözetimi ile ilgili olarak gerektiğinde ölçümler yapılmasını sağlayarak alınan sonuçların işçilerin sağlığı yönünden değerlendirmesini yapmak,
Günde yaklaşık 1 dakika
22- İşyerinde varsa iş sağlığı ve güvenliği kuruluna katılarak çalışma ortamı ve işçilerin sağlık gözetimi ile ilgili gerekli açıklamalarda bulunmak, danışmanlık yapmak ve kurulda alınan kararların uygulanmasını izlemek,
Günde yaklaşık 1 dakika
23- Yürütülecek her türlü sağlık gözetimi faaliyetleri, amaç ve yöntemleri ile sağlık gözetimi sonucunda elde edilen verilerin kullanılması ile ilgili işçileri ve temsilcilerini bilgilendirmek ve rızasını almak,
Günde yaklaşık 1 dakika
24- İşçileri, işiyle ilgili sağlık tehlikeleri, yapılan sağlık muayene sonuçları ve bunların değerlendirilmesi konusunda yeterli ve uygun şekilde bilgilendirmek,
Günde yaklaşık 1 dakika
25- İşçilerin, zamanlarını etkin ve verimli biçimde değerlendirmeleri için eğitici, kültürel ve sportif etkinliklerle zenginleştirilmiş dinlenme imkanı sağlayacak çalışmalar ile ilgili önerilerde bulunmak.
Günde yaklaşık 1 dakika
26-  İşyerinde ilkyardım ve acil müdahale hizmetlerinin organizasyonunu yapar, ilgili personelin eğitiminin sağlanması çalışmalarını yürütmek,
Günde yaklaşık 1 dakika
27- İş ve işçinin uyumunu sağlamak için; iş usullerinin işçilerin fiziksel ve zihinsel kapasitelerine uyarlanması, işçilerin sağlığının, yapılan iş ve işlemler ile çalışma ortamındaki çeşitli stres faktörlerinden olumsuz yönde etkilenmesi ihtimaline karşı inceleme ve araştırmalar yapmak
Günde yaklaşık 1 dakika
28-  İş kazaları ve meslek hastalıklarının analizine katılmak. İşyerinde meslek hastalığı veya meslek hastalığı şüphesi tanısı alanların çalıştığı ortamda ve işçilerle ilgili inceleme yapmak,
Günde yaklaşık 1 dakika
29- Yeni teçhizatın sağlık açısından değerlendirilmesi ve test edilmesi gibi iş uygulamalarının iyileştirilmesine yönelik programların geliştirilmesi çalışmalarına katılmak,
Günde yaklaşık 1 dakika
30-  Yıllık çalışma planını varsa iş güvenliği uzmanı ile işbirliği yaparak hazırlamak.
Günde yaklaşık 1 dakika
31- İşyerindeki sağlık gözetimi ile ilgili çalışmaları kaydetmek ve Ek-3’ te belirtilen örneğine uygun yıllık değerlendirme raporunu varsa iş güvenliği uzmanı ile işbirliği yaparak hazırlamak
Günde yaklaşık 1 dakika
 32- İş sağlığı, hijyen ve ergonomi alanlarında bilgi, eğitim ve öğretim sağlamada ilgili taraflarla işbirliği yapmak Günde yaklaşık 1 dakika
 33- İş sağlığı, hijyen ve ergonomi, kişisel koruyucu donanım ve toplu koruma yöntemleri konularında tavsiyede bulunmak Günde yaklaşık 1 dakika
 YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE HESAPLANMIŞ ÇALIŞMA SÜRESİ (GÜNLÜK TOPLAM) Günde TOPLAM 33 dakika yaklaşık

TABLOYLA İLGİLİ EK AÇIKLAMALAR:

1.İş sağlığı sürekli verilmesi gereken hizmettir. Bu nedenle haftada bir veya ayda 3-5 kez giderek nitelikli amaca uygun hizmet verilemez. Bu nedenle işyeri hekiminin her gün gittiği varsayılmıştır
2.İşe giriş- peryodik muayene ve eğitimler için yönetmelik taslağında ayrı bir süre hesabı (işçi başına süre) verildiği için  buraya dahil edilmemiştir
3.Poliklinik hizmeti süresi ayrı hesaplanan bir hizmet olduğu için buraya dahil edilmemiştir
4.SAĞLIK GÖZETİMİ: Taslakta işçilerin sağlık gözetimi madde 12 de “işçilerin sağlığını korumak ve geliştirmek amacı ile işçilere verilecek her türlü sağlık hizmetini kapsar” olarak ifade edilmektedir. Burada sıralanan 33 adet madde bu kapsam dahilinde yer almaktadır
5.Her iş tanımının her gün yapılması gerekmemektedir. Örneğin yıl sonu raporların hazırlanması veya aylık iş güvenliği kurul toplantıları gibi. Ancak burada belirtilmesi süre açısından çok önem taşımamaktadır. Örneğin iş güvenliği kurul toplantısı toplam 20 günlük 1 dakikalık süre toplandığında ayda 20 dakika etmektedir.
6.Buradaki sürelerin taslakta “en az” süre olduğu gözardı edilmemelidir. Ancak “en az” diye belirtilen süreler bir süre sonra uygulamada kesin süre haline gelirler
7.İşçi sayısının örnekte 990 olduğu düşünülürse çalışma sürelerinin ne kadar yetersiz olduğu daha iyi anlaşılabilir.

YÖNETMELİK TASLAĞINDA İŞE GİRİŞ- PERYODİK MUAYENELER İÇİN AYRILAN SÜRELER

İşyeri Hekimlerinin çalışma Şartları ile Görev ve Yetkileri Hakkında Yönetmelik
İşyeri Sağlık Birimleri ve İşyeri hekimlerinin görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik
2003
İsyeri Saglık ve Güvenlik
Birimi ile Ortak Saglık ve
Güvenlik Biriminin Çalısma
Usul ve Esaslari Hakkında
Yönetmelik Taslağı
2008
Özellikle işe giriş- peryodik muayene için bir bir süre yok-
iş hekimliği ile ilgili hizmetler için işçi başına ayda 15 dakika
olarak hesaplanır diye genel bir ifade var
İşyeri hekimlerinin hizmet süresi
Madde 21 -
İşe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri için çalışan başına yılda en az 30 dakika süre
İşyeri hekimlerinin çalışma süresi
Madde 26- (1) İşyeri hekimleri, bu Yönetmelikte belirtilen görevlerini yerine getirmek için aşağıda belirtilen sürelerde görev yaparlar:
a) Az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine;  işe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri, eğitim için işçi başına yılda en az 30 dk
b) Tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; işe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri, eğitim için işçi başına yılda en az 60 dk,
c) Çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; işe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri, eğitim için işçi başına yılda en az 90 dk.

DEĞERLENDİRME:

1.İşe giriş ve peryodik muayeneler için ilk yönetmelikte özel bir madde yok iken şu anda geçerli olan yönetmelikte İşe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri için çalışan başına yılda en az 30 dakika süre (madde 21) yer alıyor. Yönetmelik taslağında ise bu süre tehlike sınıflarına göre farklı olarak verilmiştir. Az tehlikeli sınıfta bu süre 30 dk iken (işçi başına), çok tehlikeli sınıfta  90 dakikaya kadar çıkarılmıştır. Bu açıdan olumlu gelişmedir. Ancak tehlike sınıflarına nasıl bölneceği bilinmediği için sürelerde değişme olma ihtimali vardır.
2.EĞİTİM SÜRESİ DE İÇİNDE: Yönetmelik taslağında işe giriş ve peryodik sağlık kontrollerinin yanına eğitim de eklenmiştir. Bu durumu karmaşık hale getirmiştir. İşe giriş ve peryodik için olan yıllık süre ancak bu maddelere yeterken içine eğitim eklenince sürenin çok azalması kaçınılmazdır. Bu süre nasıl hesaplanacaktır yoruma açıktır.

a) Az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine;  işe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri, eğitim için işçi başına yılda en az 30 dk
yıllık muayeneleri çıkarırsak 30- 20= 10 dakika eğitim için kalan yıllık süre
b) Tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; işe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri, eğitim için işçi başına yılda en az 60 dk,
60- 20= 40 dakika eğitim için kalan yıllık süre
c) Çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; işe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri, eğitim için işçi başına yılda en az 90 dk.
yıllık muayeneleri çıkarırsak 90- 20= 70 dakika eğitim için kalan yıllık süre

İŞE GİRİŞ / PERYODİK MUAYENE İÇİN AYRILMASI GEREKEN SÜRE:
(DENEYİMLERE GÖRE)

İŞE GİRİŞ/ PERYODİK MUAYENEDE YAPILAN İŞLER ORTALAMA EN AZ GEREKEN SÜRE
İşçinin sağlık birine çağrılması -sağlık dosyasının çıkarılması
 1 dakika
Dosyasında “işe giriş/peryodik muayene formu”nun doldurulması (özgeçmiş, soygeçmiş, anamnez- (hastalık hikayesi son bir yıllık)
 2 dakika
Sistemik muayene (kardiyovasküler, solunum, sindirim, kas- iskelet, nörolojik sistem vb. Muayeneleri)
 8 dakika
Göz muayenesi
 3 dakika
Tansiyon,nabız, boy- kilo- VKI ölçümleri
 3 dakika
Laboratuar- radyolojik tetkiklerin incelenmesi
 2 dakika
Kaşe- mühür- imza- dosyanın yerleştirimesi vb
 1 dakika
TOPLAM
 Ortalama 20 dakika (en az)

 

İŞYERİ HEKİMİNİN POLİKLİNİK- TEDAVİ HİZMETİ SÜRELERİ
(TÜM YÖNETMELİKLERİN VE TASLAĞIN KARŞILAŞTIRILMASI)

İşyeri Hekimlerinin çalışma Şartları ile Görev ve Yetkileri Hakkında Yönetmelik
1980
İşyeri Sağlık Birimleri ve İşyeri hekimlerinin görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik
2003
İsyeri Saglık ve Güvenlik
Birimi ile Ortak Saglık ve
Güvenlik Biriminin Çalısma
Usul ve Esaslari Hakkında
Yönetmelik Taslağı
2008
İşyeri Sağlık Birimleri
Madde:8 d)Hekim aynı zamanda Sosyal Sigortalar Kurumuna ait yükümlülükleri
ve diğer tedavi hizmetlerini de yerine getirmek gayesi ile poliklinik yapmak zorunda ise iş için ayrıca Sosyal Sigortalar Kurumu hasta bakım normları uygulanır.
İşyeri hekimlerinin hizmet süresi
Madde 21 - .... Ayrıca işyerinde tedavi hizmeti verilmesi durumunda, bu hizmet için gerekli süre yukarıda belirtilen sürelerin dışında tutulur.
İşyeri hekimlerinin çalışma süresi
Madde 26- (5) Ayrıca işyerinde tedavi hizmeti verilmesi durumunda, bu hizmet için gerekli süre yukarıda belirtilen sürelerin dışında tutulur.

  Önceki yönetmeliklerde ve yönetmelik taslağında tedavi edici hizmetler için süre öngörülmemiştir. İşyerinin özelliklerine bağlı olarak birçok faktöre (mevsim, çalışan sayısı, tehlike dereceleri vb) günlük poliklinik sayısı değişebilir. Ancak muayene başına olması gereken süre 15 dakikadan az olmamalıdır.

Muayene başına asgari 15 dakika süre
İzmir Tabip Odası,üniversitelerin 17 ayrı Ana Bilim Dalına muayene için ayrılması gereken asgari süre için görüşlerini sormuş ve ortak kanaat
bu sürenin en az 15 dakika olması yönünde olmuştur.İzmir Valiliği bu sürenin tüm resmi sağlık kurumlarında uygulanması için yazı yazmıştır.

VII) İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLARININ ÇALIŞMA SÜRESİ

YÖNETMELİK TASLAĞINDA İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLARININ ÇALIŞMA SÜRESİ

MADDE 30
 İş güvenliği uzmanlarının çalışma süresi
 (2) İş güvenliği uzmanları, bu Yönetmelikte belirtilen görevlerini yerine getirmek için aşağıda belirtilen sürelerde görev yaparlar:
Az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; ayda en az 8 saat, buna ilave olarak da işçi başına ayda en az 5 dk,
Tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; ayda en az 16 saat, buna ilave olarak da işçi başına ayda en az 5 dk,
Çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; ayda en az 32 saat, buna ilave olarak da işçi başına ayda en az 10 dk.
(3) Az tehlikeli sınıfta yer alan ve 1000’ in üzerinde (1000 dahil) işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir iş güvenliği uzmanı ile bu maddenin 2 nci fıkrasında belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar iş güvenliği uzmanı eklenir.
(4) Tehlikeli sınıfta yer alan ve 750’nin üzerinde (750 dahil) işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir iş güvenliği uzmanı ile bu maddenin 2 nci fıkrasında belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar iş güvenliği uzmanı eklenir.
(5)Çok tehlikeli sınıfta yer alan ve 500’ün üzerinde (500 dahil) işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir iş güvenliği uzmanı ile bu maddenin 2 nci fıkrasında belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar iş güvenliği uzmanı eklenir.

 

DEĞERLENDİRME:
Madde 30’da yer alan iş güvenliği uzmanlarının çalışma sürelerini içeren maddeleri ayrıntılı olarak incelemek için daha önceki yönetmeliklerdeki maddeleri ve pratikte yaşanan uygulamaları da gözönündeki tutmakta fayda vardır. Bu nedenle bu raporda çalışma süreleri ile ilgili birçok tabloya yer verilmiştir;

RAPORDA İŞYERİ GÜVENLİĞİ UZMANLARININ ÇALIŞMA SÜRELERİNİ İNCELEYEN TABLOLAR;

1.YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE İŞ GÜVENLİĞİ UZMANININ ÇALIŞMA SÜRESİ (TEHLİKE SINIFLARINA GÖRE)
2.YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE  TAM GÜN ÇALIŞACAK İŞ GÜVENLİĞİ UZMANI İÇİN İŞÇİ SAYISI
3.YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLARININ ÇALIŞMA SÜRELERİ -ÖRNEK BİR İŞYERİNDE SÜRE HESAPLAMASI: ÇALIŞAN SAYISI 50 OLAN İŞYERİNDE AYDA AYRILACAK TOPLAM SÜRE
4.İŞYERİ GÜVENLİĞİ UZMANI ÇALIŞMA SÜRELERİ (ÖNCEKİ YÖNETMELİK VE TASLAĞIN KARŞILAŞTIRILMASI)
5.TAM GÜN ÇALIŞACAK İŞYERİ GÜVENLİĞİ UZMANI (ÖNCEKİ YÖNETMELİK VE TASLAĞIN KARŞILAŞTIRILMASI)
6.YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE İŞ GÜVENLİĞİ UZMANI ÇALIŞMA SÜRESİNİ BİR ÖRNEK İLE İNCELEME:AZ TEHLİKELİ 50 İŞÇİSİ OLAN İŞYERİNDE AYDA 12 SAAT 6 DAKİKA HİZMET

YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE İŞ GÜVENLİĞİ UZMANININ ÇALIŞMA SÜRESİ
(TEHLİKE SINIFLARINA GÖRE)

TEHLİKE SINIFI
İŞ GÜVENLİĞİ UZMANI SINIFI
AYDA EN AZ ÇALIŞMA SÜRESİ
  AYDA İŞÇİ BAŞINA EN AZ ÇALIŞMA SÜRESİ
Az tehlikeli
A, B, C
8 saat
+
5 dakika
Tehlikeli
A, B
16 saat
+
5 dakika
Çok Tehlikeli
A 32 saat
+
10 dakika

YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE
TAM GÜN ÇALIŞACAK İŞ GÜVENLİĞİ UZMANI İÇİN İŞÇİ SAYISI

 TEHLİKE SINIFI
İŞÇİ SAYISI
 
Az Tehlikeli
1000 ve üstü tam gün çalışacak bir iş güvenliği uzmanı ile bu maddenin 2 nci fıkrasında belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar iş güvenliği uzmanı eklenir
Tehlikeli
750 ve üstü
tam gün çalışacak bir iş güvenliği uzmanı ile bu maddenin 2 nci fıkrasında belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar iş güvenliği uzmanı eklenir
Çok Tehlikeli
500 ve üstü
tam gün çalışacak bir iş güvenliği uzmanı ile bu maddenin 2 nci fıkrasında belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar iş güvenliği uzmanı eklenir

 

YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLARININ ÇALIŞMA SÜRELERİ
ÖRNEK BİR İŞYERİNDE SÜRE HESAPLAMASI:
ÇALIŞAN SAYISI 50 OLAN İŞYERİNDE AYDA AYRILACAK TOPLAM SÜRE

 

Tehlike Sınıfı
İş Güvenliği Uzmanı Sınıfı
ayda en az
  50 işçi için ayda en az   50 Çalışan için ayrılacak toplam süre (ayda en az)
Az Tehlikeli
A, B, C
8 saat
  4 saat 6 dakika   12 saat 6 dakika
Tehlikeli
A, B
16 saat
  4 saat 6 dakika
  20 saat 6 dakika
Çok Tehlikeli
A 32 saat
  8 saat 12 dakika
  40 saat 12 dakika

 İŞYERİ GÜVENLİĞİ UZMANI ÇALIŞMA SÜRELERİ
(ÖNCEKİ YÖNETMELİK VE TASLAĞIN KARŞILAŞTIRILMASI)

 

İş Güvenliği ile Görevli
Mühendis veya Teknik
 Elemanların Görev, Yetki ve
Sorumlulukları ile Çalışma
 Usul ve Esasları Hakkında
Yönetmelik
2004
İsyeri Saglık ve Güvenlik
Birimi ile Ortak Saglık ve
Güvenlik Biriminin Çalısma
Usul ve Esaslari Hakkında
Yönetmelik Taslağı
2008
İş Güvenliği Uzmanının Hizmet Süresi
Madde 11- İş güvenliği uzmanları, bu Yönetmelikte belirtilen görevleri eksiksiz yerine getirmek için;
I inci     Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 1 iş günü,
II nci    Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 2 iş günü,
III üncü Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 3 iş günü,
IV üncü Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 4 iş günü,
V inci    Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 5 iş günü,
gitmek zorundadırlar.
Bir iş güvenliği uzmanı, yukarıda belirtilen sürelere uymak kaydı ile, en fazla on işyeri ile sözleşme yapabilir.
İş güvenliği uzmanlarının çalışma süresi
MADDE 30- (2) İş güvenliği uzmanları, bu Yönetmelikte belirtilen görevlerini yerine getirmek için aşağıda belirtilen sürelerde görev yaparlar:
Az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; ayda en az 8 saat, buna ilave olarak da işçi başına ayda en az 5 dk,
Tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; ayda en az 16 saat, buna ilave olarak da işçi başına ayda en az 5 dk,
Çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine; ayda en az 32 saat, buna ilave olarak da işçi başına ayda en az 10 dk.

TAM GÜN ÇALIŞACAK İŞYERİ GÜVENLİĞİ UZMANI
(ÖNCEKİ YÖNETMELİK VE TASLAĞIN KARŞILAŞTIRILMASI)

İş Güvenliği ile Görevli
Mühendis veya Teknik
 Elemanların Görev, Yetki ve
Sorumlulukları ile Çalışma
 Usul ve Esasları Hakkında
Yönetmelik
2004

İsyeri Saglık ve Güvenlik
Birimi ile Ortak Saglık ve
Güvenlik Biriminin Çalısma
Usul ve Esaslari Hakkında
Yönetmelik Taslağı
2008
İş Güvenliği Uzmanının Görevlendirilmesi
Madde 15 ––
I inci, II nci ve III üncü Risk Gruplarında yer alan ve 500 ve daha fazla işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak en az bir iş güvenliği uzmanı görevlendirilir.
IV üncü ve V inci Risk Gruplarında yer alan ve 300 ve daha fazla işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak en az bir iş güvenliği uzmanı görevlendirilir.
İş güvenliği uzmanlarının çalışma süresi
MADDE 30- (3) Az tehlikeli sınıfta yer alan ve 1000’ in üzerinde (1000 dahil) işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir iş güvenliği uzmanı ile bu maddenin 2 nci fıkrasında belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar iş güvenliği uzmanı eklenir.
(4) Tehlikeli sınıfta yer alan ve 750’nin üzerinde (750 dahil) işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir iş güvenliği uzmanı ile bu maddenin 2 nci fıkrasında belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar iş güvenliği uzmanı eklenir.
(5) Çok tehlikeli sınıfta yer alan ve 500’ün üzerinde (500 dahil) işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir iş güvenliği uzmanı ile bu maddenin 2 nci fıkrasında belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar iş güvenliği uzmanı eklenir.

DEĞERLENDİRME


Daha önceki yönetmelikte (İş Güvenliği ile Görevli Mühendis veya Teknik  Elemanların Görev, Yetki ve Sorumlulukları ile Çalışma
 Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik)  “IV üncü ve V inci Risk Gruplarında yer alan ve 300 ve daha fazla işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak en az bir iş güvenliği uzmanı görevlendirilir” ifadesi yer alırken elimizdeki yönetmelik taslağında “Çok tehlikeli sınıfta yer alan ve 500’ün üzerinde (500 dahil) işçi çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir iş güvenliği uzmanı ile bu maddenin 2 nci fıkrasında belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar iş güvenliği uzmanı eklenir” diye belirtilmiştir.

ÖNCEKİ YÖNETMELİĞE GÖRE
 
300 işçi çalışan işyeri Tam gün iş güvenliği uzmanı gerekiyor

YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE
 
300 işçi çalışan işyeri
32 + 300 x 10 / 60 =82 saat/ayda (Yaklaşık ayda 10 gün) yetiyor


Yukardaki tablo incelendiğinde tam gün iş güvenliği uzmanı için gereken sayının 300 den 500 e çıkarılmasının nedenini anlamak güçtür. Ülkemizde iş sağlığı ve güvenliği alanında bazı olumlu gelişmeler olmadığına göre bu sayının yükseltilmesinin bilimsel olarak açıklaması zordur. Bu sayıların hangi istatistiki verilere veya bilimsel araştırmalara göre yapıldığı belirsizdir.

YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE İŞ GÜVENLİĞİ UZMANI ÇALIŞMA SÜRESİNİ BİR ÖRNEK İLE İNCELEME:

AZ TEHLİKELİ 50 İŞÇİSİ OLAN İŞYERİNDE
AYDA 12 SAAT 6 DAKİKA HİZMET
Not:
Ayda 20 iş günü olduğu ve iş güvenliği uzmanının her gün geldiği varsayılmıştır
Ayda 12 saat ve maddede belirtilen 16 adet iş tanımına günlük eşit bölünerek hesaplanmıştır

İş güvenliği uzmanı aşağıda yapmakla yükümlü olduğu işler :
(Madde 31 ye göre)
İşlere göre eşit olarak bölünmüş süre (günde yaklaşık dakika)
1- İşyerinde yapılan çalışmaların, iş sağlığı ve güvenliği mevzuatına ve genel iş güvenliği kurallarına uygun olarak sürdürülmesini sağlamak için işverene önerilerde bulunmak, Günde yaklaşık 2,5 dakika
2- İşyerindeki tehlikelerin belirlenmesi, risk analizinin ve risk değerlendirmesinin yapılması, tehlikelerin kaynağında yok edilmesine yönelik tedbirlere öncelik verilerek ortadan kaldırılması ve risklerin kontrol altına alınması için işçilerin veya temsilcilerinin görüşlerini de alarak gerekli  çalışmaları planlamak, ölçüm, analiz ve kontrollerin yapılmasını sağlamak, alınacak sağlık ve güvenlik önlemleri konusunda işverene önerilerde bulunmak ve uygulamaların takibini yapmak,
Günde yaklaşık 2,5 dakika
3- İşyerinde iş sağlığı ve güvenliği yönünden yapılması gereken periyodik bakım, kontrol ve ölçümleri planlamak ve uygulamaların takibini yapmak,
Günde yaklaşık 2,5 dakika
4- İşyerinde kaza, yangın, doğal afetler gibi acil müdahale gerektiren durumlar için acil durum planın hazırlanmasını sağlamak ve uygulamaların takibini yapmak,
Günde yaklaşık 2,5 dakika
5- Yangın veya patlamaların önlenmesi için gerekli çalışmaları planlamak ve uygulamaların takibini yapmak, yangın veya patlama durumunda  alınacak önlemleri belirlemek
Günde yaklaşık 2,5 dakika
6- İşyerinde varsa iş sağlığı ve güvenliği kuruluna katılarak çalışma ortamı gözetimi ile ilgili gerekli açıklamalarda bulunmak, danışmanlık yapmak ve kurulda alınan kararların uygulanmasını izlemek,
Günde yaklaşık 2,5 dakika Ayda bir
7- İşyeri hekimi ile işbirliği yaparak işyerinde meydana gelebilecek kaza ve meslek hastalıkları ile ilgili değerlendirme yapmak, gerekli önleyici faaliyet  planlarını hazırlamak ve uygulamaların takibini yapmak,
Günde yaklaşık 2,5 dakika
8- İşyerinde meydana gelen kaza, meslek hastalığı veya herhangi bir tehlikeli olayın tekrarlanmaması için inceleme ve araştırma yaparak düzeltici faaliyet planlarını yapmak ve uygulamaları takip etmek,
Günde yaklaşık 2,5 dakika
9- İşyerlerinin tasarımı, makine ve diğer teçhizatın durumu, bakımı ve seçimi ve çalışma sırasında kullanılan maddeler dahil olmak üzere işin planlanması ve organizasyonu konusunda tavsiyede bulunmak,
Günde yaklaşık 2,5 dakika
10- İşyerinde yeni bir bölüm veya sistem kurulacağı ya da yeni makine, tezgah, cihaz alınacağı durumlarda inceleme ve araştırma yaparak sağlık ve güvenlik yönünden uygun seçim yapılması için işverene önerilerde bulunmak,
Günde yaklaşık 2,5 dakika
11-  Kişisel koruyucu donanımların seçimi, temini, kullanımı, bakımı, muhafazası ve test edilmesi konularında işverene önerilerde bulunmak,
Günde yaklaşık 2,5 dakika
12- İş sağlığı ve güvenliği eğitimleri ile ilgili Yönetmelik hükümlerine uygun olarak planlamak ve  uygulamaları takip etmek
Günde yaklaşık 2,5 dakika
13- Yıllık çalışma planını işyeri hekimi ile işbirliği yaparak hazırlamak,
Günde yaklaşık 2,5 dakika Yıl sonunda
14- İşyerindeki çalışma ortamı gözetimi ile ilgili çalışmaları kaydetmek ve Ek-3’te belirtilen örneğine uygun yıllık değerlendirme raporunu işyeri hekimi ile işbirliği yaparak hazırlamak,
Günde yaklaşık 2,5 dakika Yıl sonunda
15-  Bu görevleri ile ilgili gerekli kayıtların tutulmasını sağlamak
Günde yaklaşık 2,5 dakika
16-  Birden fazla madde veya etkenin aynı anda işyerinde bulunmasından dolayı ortaya çıkabilecek tehlikeleri iş sağlığı güvenliği mevzuatı doğrultusunda değerlendirmek.
Günde yaklaşık 2,5 dakika
YÖNETMELİK TASLAĞINA GÖRE GÜNLÜK EN AZ ÇALIŞMA SÜRESİ
Günde toplam 36 dakika yaklaşık

 

TABLOYLA İLGİLİ EK AÇIKLAMALAR:

1.İş güvenliği uzmanının işyerine her gün hizmet verdiği varsayılmıştır. Ayda 3-4 kez aralıklarla daha uzun süreli saatlerle hizmet verilmesi mümkün olsa da  iş güvenliği hizmetinde de sürekli veya daha sık işyeri ortamında bulunmak riskleri ve işyeri ortamını takip etmek açısından daha uygundur.
2.Her iş tanımının her gün yapılması gerekmemektedir. Örneğin yıl sonu raporların hazırlanması veya aylık iş güvenliği kurul toplantıları gibi. Ancak burada günlük belirtilmesi sürelerin işe bölünmesi hakkında fikir vermek içindir.
3.Hergün yapılmayan işler için süreler toplanıp ortalam bir değer tespit edilebilir. Örneğin ayda bir yapılan iş güvenliği kurul toplantısı için toplam 20 günlük 2,5 dakikalık süre toplandığında ayda 50 dakika etmektedir.
4.Buradaki sürelerin taslakta “en az” süre olduğu gözardı edilmemelidir. Ancak “en az” diye belirtilen süreler bir süre sonra uygulamada kesin süre haline gelebilirler.
5.Bu tabloda çalışma süreleri iş tanımlarına eşit bölünmüştür. Bazı iş tanımları için daha çok çalışma süresi gerekebilir. Ancak tablonun amacı iş tanımlarına göre çalışma süreleri hakkında kaba bir fikir vermektir. Bu nedenle süreler bir diğer iş tanımına transfer edilebilir
6.İşyerinin tehlike sınıfı- çalışma ortamı vb gibi birçok faktör her iş tanımına göre ayrılan sürelerde farklılıklar yaratabilir.

 
© 2014 TTB İşçi Sağlığı ve İşyeri Hekimliği