Eğitim Hastaneleri'nde uzman ve başasistan atamaları durduruldu

Danıştay 5. Dairesi, Sağlık Bakanlığı’na bağlı Eğitim Hastaneleri’nde görev yapan uzman ve başasistanların atamalarını durdurdu.

Bilindiği gibi, Türk Tabipleri Birliği, bir süredir Atama ve Nakil Yönetmeliği’nin uzman ve başasistan atamalarını içeren düzenlemeye yönelik çalışmalarını sürdürüyordu. Türk Tabipleri Birliği’nin 21 Nisan’da gerçekleştirdiği “G(ö)REV” etkinliğinin önemli taleplerinden birini Atama ve Nakil Yönetmeliğinin uzman ve başasistan atamalarına ilişkin maddelerinin geri çekilmesi oluşturuyordu. Danıştay 5. Dairesi, E.2004/5657 sayılı söz konusu kararı 21 Nisan 2005 günü aldı.

BAŞASİSTAN VE UZMAN ATAMALARI İLE İLGİLİ YÖNETMELİK HÜKÜMLERİNİN YÜRÜTMESİ DURDURULDU

Sağlık Bakanlığı Atama Nakil Yönetmeliğinde yapılan bazı düzenleme ve değişiklikler ile Tababet Uzmanlık Yönetmeliğinin 20. maddesinde yapılan düzenleme hakkında yürütmeyi durdurma kararı verildi. Yürütmeyi durdurma kararı verilen düzenlemeler ve gerekçeleri şunlardır:

1. Eğitim Hastanelerinde görev yapan başasistan ve uzmanların atama ve nakillerinin Atama Nakil Yönetmeliği hükümlerine göre yapılacağına ilişkin 2. maddenin yürütmesi durduruldu.

Bu maddeye ilişkin yargı kararının gerekçesi:... tıpta uzmanlık eğitimi vermeye yetkili kılınan kurumlarda asistan yetiştirmeye yetkili kılınacak eğitim sorumlularının, diğer bir deyişle klinik veya laboratuar şeflerinin, şef yardımcılarının ve başasistanların niteliklerinin, atama ve nakilleri ile bu kadrolar için yapılacak sınavlara ilişkin esas ve usullerin, 1219 sayılı Kanun ve bu Kanunun 9. maddesine dayanılarak çıkarılan Tıpta Uzmanlık Tüzüğü gereği Sağlık Bakanlığınca Tıpta Uzmanlık Yönetmeliği adı altında çıkarılacak yönetmelikte düzenlenmesi ve bu yönetmeliğin, YÖK’ün uygun görüşü alınarak yürürlüğe konulması gerekirken, Sağlık Bakanlığı tarafından Tüzüğün 36. maddesinde sözü edilen bu Yönetmeliğin ,öngörülen süre içinde YÖK’ün uygun görüşü alınmak suretiyle çıkarılması yoluna gidilmemiştir. Bu durumda ise anılan Tüzüğün geçici 4 üncü maddesi uyarınca uygulanması gereken Yönetmelik 22.3.1974 tarih ve 14993 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Tababet Uzmanlık Yönetmeliğidir. Davalı idare de bu Yönetmelik çerçevesinde hareket etmek durumunda olduğu gibi sözü edilen Yönetmelikte hizmet gereği değişiklik yapma gereksinimi duyuyor ise bu değişikliği YÖK’ün görüşünü alarak yapmak durumundadır.

         Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri ile açıklamalar çerçevesinde; Sağlık Bakanlığına bağlı Eğitim ve Araştırma Hastanelerinde görevli başasistan ve uzmanlarla ilgili olarak dava konusu Yönetmelikle düzenleme yapılmasında, bu bağlamda Yönetmeliğin 1, 2, 15 ve 18. maddelerinde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

2. Atama Nakil Yönetmeliğinin 15. maddesinde yer alan ve bakanlık ve bazı kamu kuruluşlarında daha önce çalışan ve yeniden bakanlık kadrolarına atanacaklar yönünden hizmet puanı ve bölge esasından vazgeçilerek açıktan atanacak kişilerin istenilen yere atanmasına ilişkin keyfi yetki durduruldu.

Yargı Kararının Gerekçesi:8.6.2004 tarihli, 25486 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren, Sağlık Bakanlığı Atama ve Nakil Yönetmeliğinin 10. maddesinde, Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığınca hazırlanan İl ve İlçelerin Sosyo Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması Tabloları esas alınarak hizmet puanının hesaplanmasına ilişkin yöntem ve ölçütler belirlenmiş iken, dava konusu 5’inci maddede bu yöntemin tamamen dışına çıkılarak idareye geniş bir takdir hakkı getirilmiş, nesnel ölçütler gözardı edilmiş olup bu haliyle hukuka uyarlık görülmemiştir.

3. Keyfi geçici görevlendirmelere ve il müdürlüklerinin geçici görevlendirme yapabilmesine ilişkin 11 maddenin 1. fıkrası  ve yine 6 aya kadar geçici görevlendirmeye ilişkin 19. madde durduruldu.

Yargı Kararının Gerekçesi “Geçici Görevlendirmeler ve Uygulanacak Hizmet Puanları Başlıklı 11. maddenin birinci fıkrasında geçici görevlendirme ile ilgili düzenlemeler yeralmakta ise de; 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda aynı kurum içinde geçici görevlendirme konusu düzenlenmemiş olmakla birlikte, bir kamu kurumunun mevzuatla belirlenmiş olan görev alanı içinde yer alan “geçici” nitelikteki bir hizmeti ya da, değişen ve gelişen sosyal, ekonomik ve kültürel koşulların sonucu olarak ortaya çıkan, henüz örgütsel altyapısı oluşturulmamış ve bir kadro ile ilgilendirilmemiş olan “yeni bir kamu hizmetini” yürütmek amacı ile, durumu uygun olan kamu görevlilerini, “kadroları ile hukuki bağlarını sürdürmek ve belli bir süre ile sınırlı olmak üzere” atamaya yetkili amir tarafından geçici olarak görevlendirilmeleri olanaklıdır.

            Bu durum karşısında, geçici görevlendirmenin ölçütleri ve koşulları ortaya konulmaksızın, personele yönelik geçici görevlendirmeyle ilgili düzenlemede hukuka uyarlık bulunmadığı gibi mevcut hukuk düzenimizde ve yerleşik içtihatlarımızda, idarelerin personeli dışında hizmet birimlerini yada örgütsel yapıları içinde yer alan İl Müdürlüklerini esas almak suretiyle geçici görevlendirme yapmaları olanaklı değilken bunun aksine yönelik düzenlemede bu yönüyle de hukuka uyarlık görülmemiştir.

         Öte yandan; yine yukarıda belirtilen geçici görevlendirme koşullarına aykırı bir biçimde altı aydan kısa süreli tedaviyi gerektiren hastalıklar için geçici görevlendirme yapılabileceği yolundaki 19. maddenin birinci fıkrasının son cümlesinde yer alan kural da hukuka aykırı görülmüştür.

4. Eş Durumunun ancak atama yapıldıktan sonra kadro olanağı ölçüsünde değerlendirilmesini öngören 20. maddenin son fıkrası durduruldu.

Yargı Kararının gerekçesi: 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 72. maddesinin (Ek:18.5.1994-KHK-527/5 Md.) ikinci fıkrasında, “Yeniden veya yer değiştirmek suretiyle yapılacak atamalarda; aile birimini muhafaza etmek bakımından kurumlar arasında gerekli koordinasyon sağlanarak memur olan diğer eşin de isteği halinde ataması, atamaya tabi tutulan memurun atandığı yere 74 ve 76’ıncı maddelerde belirtilen esaslar çerçevesinde yapılır…” hükmüne yer verildiğinden atama işleminin tesisinden önce memur olan diğer eşin çalıştığı kurumla eşgüdümün sağlanması ve bu gerçekleştikten sonra atama yapılması gerekirken, personelin atamasının yapılmasından sonra eş durumu nedeniyle atama talebinde bulunabileceği yolunda kanun hükmüne aykırı düzenleme yapılmıştır.

5. Bakanlık Merkez teşkilatına , il müdürlüklerine ve başhekimlik kadrolarına hizmet puan ve süresini ve atama dönemini dikkate almadan atama yapılmasını öngören 25. madde durduruldu.

Yargı Kararının Gerekçesi. 25. maddede yer alan “Bu görevleri en az iki yıl süreyle yürütenler puan ve döneme bağlı kalmaksızın münhal bir kadroya atanabilir…” ibaresi Yönetmeliğin 5. maddesinde öngörülen tüm atama ve nakillerde uyulması gereken temel ilkeler göz ardı edilmek suretiyle ve idareye geniş bir takdir hakkı verecek şekilde atama ve nakil yapabilme olanağı getirdiğinden hukuka uyarlık görülmemiştir.

6.  Bakanlığın istediğini alt hizmet bölgelerine göndermesine ilişkin 26. madde durduruldu

Yargı Kararının Gerekçesi: Atama ve Nakil Yönetmeliğinde hizmet puanı esası benimsenerek sistem objektif bir yapıya dayandırılmasına karşın, 12. madde ile bu yapının dışına çıkılarak Bakanlıkça uygun görülme hali şeklinde soyut bir kavrama yer verilmiştir.

         Nesnellikten uzaklaşarak öznel değerlendirmeye olanak veren bu madde hükmü Yönetmelikle kurulan ana yapıya da aykırıdır.

7.  Atamalarda eş ve sağlık durumunu dikkate almadan atama için en az bir yıl fiilen çalışma zorunluluğunu getiren 30. maddenin 1. fıkrası durduruldu..

Yargı Kararının Gerekçesi:657 sayılı Yasada ve bu yasa uyarınca çıkarılan Devlet Memurlarının Yer Değiştirme suretiyle Atanmalarına Dair Yönetmelik hükümlerinde yer değiştirmek suretiyle yapılacak atamalarda eş ve sağlık özrünün göz önüne alınacağına ilişkin düzenlemeler yer almasına karşın, söz konusu fıkralar ile getirilen düzenlemeler ile hizmet gereği atamalar bu kapsamın dışında tutulmuştur. Nitekim davalı idarece 8.6.2004 gününde çıkarılan Atama ve Nakil Yönetmeliğinin 30. maddesinde, bu Yönetmelikte yer alan atamalar bakımından atanılan ilde fiilen bir yıl çalışılmadıkça başka bir yere atanma isteminde bulunulamaz hükmü, dava konusu Yönetmeliğin 14. maddesiyle değişikliğe uğramış ve Yönetmeliğin 14, 15, 16, 17, 22 ve 27. maddelerine göre atanan personel bakımından gerek sağlık özrü gerek eş durumu özrü bu süre kaydının dışına taşınmıştır. Hizmet gereği atamalar bakımından ise buna gerek duyulmayarak üst normlara aykırı düzenleme getirilmiştir.

8. Başasistanların atanmalarına nakillerine , görev sürelerine ilişkin ek madde 1 ve 2 ile geçici 3. maddeler durduruldu.

Yargı Kararının Gerekçesi: ...Bu nedenle, tıpta uzmanlık eğitimi vermeye yetkili kılınan kurumlarda asistan yetiştirmeye yetkili kılınacak eğitim sorumlularının, diğer bir deyişle klinik veya laboratuar şeflerinin, şef yardımcılarının ve başasistanların niteliklerinin, atama ve nakilleri ile bu kadrolar için yapılacak sınavlara ilişkin esas ve usullerin, 1219 sayılı Kanun ve bu Kanunun 9. maddesine dayanılarak çıkarılan Tıpta Uzmanlık Tüzüğü gereği Sağlık Bakanlığınca Tıpta Uzmanlık Yönetmeliği adı altında çıkarılacak yönetmelikte düzenlenmesi ve bu yönetmeliğin, YÖK’ün uygun görüşü alınarak yürürlüğe konulması gerekirken, Sağlık Bakanlığı tarafından Tüzüğün 36. maddesinde sözü edilen bu Yönetmeliğin ,öngörülen süre içinde YÖK’ün uygun görüşü alınmak suretiyle çıkarılması yoluna gidilmemiştir. Bu durumda ise anılan Tüzüğün geçici 4 üncü maddesi uyarınca uygulanması gereken Yönetmelik 22.3.1974 tarih ve 14993 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Tababet Uzmanlık Yönetmeliğidir. Davalı idare de bu Yönetmelik çerçevesinde hareket etmek durumunda olduğu gibi sözü edilen Yönetmelikte hizmet gereği değişiklik yapma gereksinimi duyuyor ise bu değişikliği YÖK’ün görüşünü alarak yapmak durumundadır.

         Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri ile açıklamalar çerçevesinde; Sağlık Bakanlığına bağlı Eğitim ve Araştırma Hastanelerinde görevli başasistan ve uzmanlarla ilgili olarak dava konusu Yönetmelikle düzenleme yapılmasında, bu bağlamda Yönetmeliğin 1, 2, 15 ve 18. maddelerinde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

9. Tababet Uzmanlık Yönetmeliğinin 20. Maddesindeki uzman ibaresinin çıkarılmasına ilişkin değişiklik durduruldu.

...Bu nedenle, tıpta uzmanlık eğitimi vermeye yetkili kılınan kurumlarda asistan yetiştirmeye yetkili kılınacak eğitim sorumlularının, diğer bir deyişle klinik veya laboratuar şeflerinin, şef yardımcılarının ve başasistanların niteliklerinin, atama ve nakilleri ile bu kadrolar için yapılacak sınavlara ilişkin esas ve usullerin, 1219 sayılı Kanun ve bu Kanunun 9. maddesine dayanılarak çıkarılan Tıpta Uzmanlık Tüzüğü gereği Sağlık Bakanlığınca Tıpta Uzmanlık Yönetmeliği adı altında çıkarılacak yönetmelikte düzenlenmesi ve bu yönetmeliğin, YÖK’ün uygun görüşü alınarak yürürlüğe konulması gerekirken, Sağlık Bakanlığı tarafından Tüzüğün 36. maddesinde sözü edilen bu Yönetmeliğin ,öngörülen süre içinde YÖK’ün uygun görüşü alınmak suretiyle çıkarılması yoluna gidilmemiştir. Bu durumda ise anılan Tüzüğün geçici 4 üncü maddesi uyarınca uygulanması gereken Yönetmelik 22.3.1974 tarih ve 14993 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Tababet Uzmanlık Yönetmeliğidir. Davalı idare de bu Yönetmelik çerçevesinde hareket etmek durumunda olduğu gibi sözü edilen Yönetmelikte hizmet gereği değişiklik yapma gereksinimi duyuyor ise bu değişikliği YÖK’ün görüşünü alarak yapmak durumundadır.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri ile açıklamalar çerçevesinde; Sağlık Bakanlığına bağlı Eğitim ve Araştırma Hastanelerinde görevli uzmanlarla ilgili olarak dava konusu Yönetmelik ile düzenleme yapılmasında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Danıştay Karar Metni...